Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De staat der Duitsche orde en Zwitserland van liet, rijk gescheiden.

dat men liet rijk in 10 kreitsen verdeelde en in elk dezer kreilsen aan een rijksvorst de voltrekking der vonnissen van hel gericht opdroeg.

De instelling van het rijkskamergericlit was een nieuwe band voor de verschillende Duitsche staten; aan den anderen kant was zij ook oorzaak, dat eenige deelen des rijks, die daarmede slechts zeer los verbonden waren, geheel daarvan werden afgescheiden. In die dagen scheidden Pruisen, de slaat van •de ridders der Duilsche orde, en Zwitserland zich van Duitschland af, door de erkenning van het rijkskamergericlit en allen bijstand tot onderhoud van die instelling le weigeren.

Tegen de Zwitsers kwam hel om die reden lot een oorlog, doch zij sloegen den aanval van Maximiliaan en den Zwabischen adel zoo krachtig af, dal de keizer besluiten moest, hen bij den vrede van Bazel in bel jaar 1499 van de erkenning van bet rijkskamergericlit en van de betaling der rijksbelasting te ontslaan. Daardoor waren de Zwitsers feitelijk losgemaakt van het Duilsche rijk, tegenover hetwelk zij thans geene enkele verplichting meer hadden te vervullen. Het eedgenootschap, dat in weerwil van vele bloedige binnenlandsche veeten sterk in bloei was toegenomen, vormde (e midden van de monarchale staten van Europa eene federatieve republiek, die zulk een groot aanzien bezat, dal menig Europeesch vorst ernstig naar hare vriendschap dong.

Hoe weinig Maximiliaans toestemming tot instelling van bet rijkskamergericht en van bel rijksbewind hem baatte, boe gering de hulp was, welke de Duitsche stenden hem bij zijne Italiaansche oorlogen verleenden, hebben wij reeds vroeger verhaald. \ oor de Duilsche geschiedenis zijn deze oorlogen slechts in zoover belangrijk, als Maximiliaan in den loop daarvan zich genoopt vond om in bet jaar 1Ü08 te Trente op eigen gezag den titel van Roomsch keizer aan te nemen, zonder de kroning van den paus af te wachten. Sinds dien tijd werd de keizerstitel den beheerschers van Duitschland onmiddellijk na de kroning te Aken toegekend; alleen Karei V heeft zich nog door den paus laten kronen.

Ook op de orde in den boezem van liet rijk oefende de sluiting van den landsvrede en de instelling van het rijkskamergericlit slechts een geringen invloed uit, want de vorsten, edelen en steden waren te zeer aan het meest onbeperkt gebruik van het veeterecht gewoon, om zich daarvan lichtelijk te kunnen onthouden. Al spanden enkele, vooral de geestelijke vorsten oprechlelijk hunne beste krachten in om den landsvrede te handhaven, toch werd deze telkens opnieuw ongestraft verbroken en juist in dien tijd was Duitschland meermalen hel tooneel van oorlogen om de erfopvolging, welke de kleine Duitsche vorsten onder elkander voerden; wij noemen hier, zonder ons met onbelangrijke bijzonderheden in le laten, alleen den Beierschen successie-oorlog tusschen de verschillende Beiersche hertogen, waaraan ook Maximiliaan deel nam, en die lol hereeniging van hel versnipperde Beiersche hoofd la nd en van bel sticht II ildesheim voerde.

Evenmin als de vorsten, bekommerden de edelen zich om den rijksvrede. Juist Duitschland was in die dagen bijzonder rijk aan avontuurlijke ridders, van welke sommigen, gelijk (lölz van Bei behingen, Frans van Sickingen, Hans van Selbitz en anderen, zich een beroemden naam verwierven en de belden van den modernen ridderroman geworden zijn. Leopold Banke geeft ons in weinige, tietlende woorden eene belangwekkende beschrijving van die ndderoorlogen.

»Nog altijd zien wij de oorlogzuchtige ruiters niet den helm op het hoofd, het harnas om de leden en den gespannen voetboog voor zich uil — want zij voerden nog steeds geene vuurwapens — de bun welbekende ruimte door het veld langs rijden, de rustplaatsen bespieden en in de bosschen dag en nacht loeren, totdat de vijand, dien zij zoeken, verschijnt of het transport koopmansgoederen der stad, waarmede zij in veete liggen, den weg langs koint. Na eene in den regel gemakkelijk behaalde overwinning, dewijl bun aanval

Sluiten