Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De Neurenberger godsdienstvrede vernieuwd. Kareis heerschappij in Italië.

vorsten noodig, daarom betoonde hij zich ook ditmaal zeer vredelievend en zachtmoedig.

In het afscheid van den rijksdag, den 29en Juli 1541, werd opnieuw gewezen op de noodzakelijkheid der bijeenroeping van eene algemeene kerkvergadering tot beslechting der geschillen; de Neurenberger vrede werd vernieuwd en te gelijk de schorsing van alle voor het kamergericht aanhangige rechtsgedingen legen de protestanten bevolen. De protestantsclie partij was ten gevolge van dit alles na den rijksdag van Regensburg nog sterker dan te voren.

ACHT EN VEERTIGSTE HOOFDSTUK.

Karet V en Frans I. Des kei/era heerschappij in Italië. Alexander de Medici en zijn schandelijk bewind over Florence. Huwelijk tusschen Hendrik van Orleans en Catharina de Medici. Fransche kuiperijen binnen Milaan. Maravigtia Frans I en zijne verstandhouding met de Turken. Chaireddin Barbarossa te Tunis. Zeeroof door hem gepleegd. Kruistocht tegen Tunis; Frans I weigert daaraan deel te nemen. Schitterende overwinning des keizers. Verovering van Goleta en Tunis. Kareis roem. Zijne terugkomst. Feesten te Napels. Dood van Fraus II Sforza. Frans I eu zijne kuiperijen. Savoie door de Frauschen bezet. Onderhandelingen tnsschen Frans I en Karei V. Oorlog. Kareis ongelukkige tocht naar Marseille. Paus Paulus III als vredestichter. Tienjarig bestand. De samenkomst te Aigues Mortez. Schijnbare verzoening tusschen Karei en Frans. Opstand der Gentenaars. Kareis tocht door Frankrijk. Philips met Milaan beleend.

De groole verdraagzaamheid, welke keizer Karei V. in weerwil van zijn afkeer van de hervorming, tocli jegens de protestanten aan den dag legde, vloeide niet voort uit den wensch om de ketters te sparen en hen door zachtheid in den school der alleen-zaligmakende kerk terug te voeren, maar was het gevolg van den drang der omstandigheden. Karei had de protestantsclie vorsten van Duitschland nog noodig. liij wilde hen niet door maatregelen van geweld nopen om een verbond niet den koning van Frankrijk aan Ie gaan en bij behoefde bovendien hunne hulp tegen de Turken. Ten gevolge hiervan gedroeg hij zich veel toegevender dan iemand verwacht bad. Hij behield het zich voor, later met hen af te rekenen, want hij beschouwde het als zijne levenstaak, het Lutheranisme uit te roeien. Dit bewijzen zijne voortdurende onderhandelingen inet den paus; doch voorshands moest nij den protestanten wel vrij spel laten, dewijl hij juist met het doel om later zijne volle kracht tegen hen aan te wenden, vooraf zijne keizerlijke macht :n aile richtingen bevestigen en uitbreiden wilde.

Met Frans I leefde Karei V wel in vrede en zelfs op een schijnbaar vriendschappelijken voel, doch hij wist maar al Ie goed, dat de oude vijandschap binnen zeer korten lijd herleven zou; de geschiedenis van hel laalsle tiental jaren, waarop wij Ihans moeten terugkomen, leverde hem daarvan de incest overtuigende bewijzen.

De twistappel, die de verbitterde vijandschap tusschen Karei \ en Frans I steeds opnieuw deed ontstaan, was de heerschappij over Italië, bovenal het bezit van het hertogdom Milaan. Karei V had de keizerlijke heerschappij in Italië tot zulk een hoogen trap verheven als geen enkele keizer voor Item. De Ilaliaansche vorsten en ook de meeste republieken — zooals Genua, Sienna en Lucca — gehoorzaamden hem, al geschiedde dit ook gedeeltelijk tegen hun zin, maar zij gehoorzaamden toch en Frans I kon alleen door geheime kuiperijen

Stkeckfuss. V. 24

Sluiten