is toegevoegd aan je favorieten.

De geschiedenis der wereld, aan het volk verhaald

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Oorlogen met Engeland en Duitschland. Geldelijke nood.

gezind was de staalkundige rechten des volk te eerbiedigen; docli dewijl een algemeene volksramp tot- die inbreuk op hunne rechten aanleiding gaf, gevoelde het volk dit minder dan anders het geval zou geweest zijn.

1 en gevolge van de aanhoudende oorlogen heerschte in Frankrijk eene schier ondragelijke regeringloosheid. Op alle wegen zwierven afgedankte soldaten, hetzij alleen, hetzij tot benden vereenigd. rond; zij beroofden en vermoordden de reizigers, zij overvielen niet alleen afzonderlijk liggende woonhuizen, maar zelfs burchten en dorpen en plunderden ze uit. Wie zijn leven zeker wilde zijn, moest zich tot de tanden wapenen, aanzienlijke mannen gingen nooit uit, zonder zich door eene schaar gewapende dienaars te doen vergezellen. Meermalen kwam het zelfs iu de sleden lol gevechten op de openbare straal. Een koninklijk besluit, waarbij hel dragen van wapenen werd verboden, baatte niets, ja het strekte zelfs den roovers tot voordeel. De koning vaardigde derhalve eene verordening uil, waarbij hij zijn provoost machtigde om over alle op heelerdaad betrapte slraatroovers en moordenaars en desgelijks over alle overtreders van de koninklijke jachtwellan (deze bijeenvoeging is karakteristiek!) het doodvonnis uit Ie spreken en zonder hooger beroep te doen voltrekken, alleen moest hij zich bij zulk eene gelegenheid zeven rechters of advocaten toevoegen.

Hel parlement bracht legen deze verordening in dat daardoor hel leven van eiken I* ranschnian in de hand van zeven op willekeurige wijze bijeengebracht rechters gelegd werd; doch op zijne slem werd geeu achl geslagen en bel moest de wet regislreeren mei het toevoegsel: »In aanmerking genomen <le boosheid der tijden."

Even willekeurig ging de koning te werk inet hel uitvaardigen van andere weiten en met hel opleggen en innen van belastingen. Oproeren, die naar aanleiding hiervan op verschillende plaatsen van Frankrijk uilbarstten, werden op bloedige wijze onderdrukt.

Van meer belang dan hel bewind over zijn rijk was in Hendriks oog de uitbreiding van zijne macht over vreemde landen. In dit opzicht was hij het volmaakte evenbeeld zijns vaders. Niels was hem dan ook meer welkom dan de bede om hulp, door Maria van Guise, de koningin-weduwe van Schotland, lol hem gericht. Hij zond een legertje naar Scholland en wist te bewerken dat het Scholsche parlement den 7C° Juli 1548 de verloving der jonge koningin Maria Sluarl met den dauphin van Frankrijk, Hendriks oudsten zoon, goedkeurde. Hendrik hoopte, dal door deze echtverbintenis Scholland voor allijd mei de Fransche kroon zou worden vereenigd. Het was eene zaak van het hoogste gewicht, dal in dit geval de Fransche legers van de Scholsche grenzen steeds zonder moeile invallen in Engeland doen en zoo den erfvijand van Frankrijk in loom houden konden.

He jonge koningin werd naar Frankrijk gevoerd, hier zou zij lot aan haar huwelijk, dal in 1558 plaats vond, blijven en hare opvoeding ontvangen.

Kort na dil eerste voordeel, op staalkundig gebied behaald, Irok Hendrik partij van de gelukkige omstandigheid, dat onlusten in Engeland de regeering van dal rijk bezig hielden , om zonder voorafgaande oorlogsverklaring Boulogne Ie heroveren. Ilij wist een voor Frankrijk zeer voordeelig vredesverdrag lot sland Ie brengen.

Van deze zijde legen een aanval beveiligd, hoopte Hendrik II even groole voordeden in een oorlog met keizer Karei V te zullen behalen: uit de Duitsche geschiedenis kennen wij den uitslag van dezen slrijd, die den óei Februari 1556 voorloopig geëindigd werd door een wapenstilstand voor den lijd van vijfjaren, in hel klooster Vaticelles bij Kamerijk gesloten.

Reeds gedurende de eerste vreedzame jaren van Hendriks regeering waren de inkomsten des lands niet voldoende geweest om de koslen van het bestuur en van hel prachtige koninklijke hof le bestrijden. Hoeveel minder konden zij dus de uitgaven van een langdurigen oorlog goed maken! De belas-