Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Ontslag van 1'Hopital. Slag bij Jarnac. Dood van Condé.

genomen worden ). Conde werd gewaarschuwd, ter rechler tijd onttrok hij zich met den admiraal aan het lot, dat hem boven het hoofd hing Hij snelde naar La Roebelle en nep in deze vesting zijne aanhangers bijeen die san alle zijden gewapend kwamen opdagen.

Ook zijne schoonzuster, de koningin-weduwe van Navarre, eene vrouw die van geestdrift voor de hervorming blaakte, verscheen daar met haar zoon Hendnk van Bearn, aan liet hoofd van liet door haar verzamelde krijgsvolk.

Nadat de hugenoten opnieuw de wapens hadden opgeval, besloot Catliarina de Medici hen zonder verschooning te behandelen. Twee koninklijke edicten e sdiemM, m September 1568. waarbij den hervormden alle voorrechten en vrijheden, hun lot dusver toegestaan, weer ontnomen werden en elke eeredienst behalve de katholieke op strafte des doods verboden werd. Alleen aan katholieken zou de bescherming der wet verleend worden.

i..i ,,!llii°,pilal 'iai! zi(?h uit alle macht verzet tegen deze maatregelen en tegen L V.rï!' 0I|" "i ? opbrengst der met pauselijke goedkeuring verkochte kerkelijke goederen de koslen van den nieuwen godsdienstoorlog te bestrijden Uit vrees, dat deze waardige man zich eeu al te grooten invloed op den kouinzou verwerven, schaarde Catharina zich thans even onverstandig als onrecht? vaardig bij zijne katholieke tegenstanders, die hem beschuldigden, dat hij in liet geheim de protestanlsche gevoelens aankleefde en verklaarden, dat hij in den raad meer schade toebracht dan alle vijanden in het veld en zijne verwijdering volstrekt noodzakelijk was. Den 7™ Oclober 1568. weinige dasjen nadat den hervormden alle verdraagzaamheid ontzegd was, ontving l'Hopkal zijn ontslag. Met fiere openhartigheid sprak hij bij het afscheid nemen tot den kon ng en de koningin-weduwe: »Ik zie dat verderfelijke raadgevingen de bovenhand krijgen; doch ik smeek U, wanneer gij U inet het bloed Uwer onderdanen verzadigd zult hebben, den vrede althans Ie herstellen eer alles in volkomen ontbinding en omkeering geraakt." Zoo verliet de laatste rechtschapen man het ontaarde hof; later was hij zelf verwonderd, hoe hij het zoolang met zulke verachtelijke, nietswaardige menschen had kunnen uithouden In de mees eervo e rusi IaaA p hH ™ .. . . ,

, , —— ...j iwuaaii u i iicl iduu vuur ziine moed-

|pn Pil VTI'lilIK hm iTê-\r\ •• -„I 1» i .1 .. V.

.... . 'vvnuuu uci miiu >uui /a iie Dioea-

\ei wanten en vrienden voor wetenschap en dichtkunst en alleen zijne rechtmatige droefheid over de jammeren dier dagen verstoorde den kalmen zielevrede van den gelukkigen wijze.

Zoo beschrijft von Raumer ons het ontslag van den eenigen staatsman, die de katholieke partij tot dusver in loom had gehouden. Na zijn altreden werden de Seplember-edicten met gruwelijke gestrengheid ten uitvoer gelegd Vele hugenoten werden ter dood gebracht, wijl zij hervormde godsdienstoefeningen hadden bijgewoond, maar daar, waar zij de overmacht hadden, hieuwen zij op hunne beurt de katholieken met onmenschelijke wreedheid neder

De oorlog ontbrandde met de verbittering, aan alle burger- en godsdienstoorlogen eigen. Beide partijen versterkten zich door buitenlandsche hulp Conde ontving geldelijke.; onderstand van de Engelsche koningin Elizabeth en ie! log Wolfgang van Tweehruggen voerde hem Duitsche huurtroepen toe terwijl Zwitsersche, Duitsche en pauselijke huurtroepen zich bij het koninklijke eger voegden, waarover opnieuw de hertog van Anjou, ditmaal echter onder de leiding van de bekwame generaals Sansac en Tavan nes, het opperbevel ontvin".

i • i" i T1"".6 l,L;llil',l,len ('e hugenoten belangrijke voordeelen, doch (Fe krijg*kans keerde in den voor hen zoo ongelukkigen slag bij Jarnac aan de Charente, den 13» Mei 1569. Condé we?d gew'ond en%etangengenomen

r".6 benchten, .Vlln Cathari"a's tijdgenooten omtrent hare plannen zijn met elkaar in aanvoerllr 9a h y"( " twijfel verheve[1 te ZÜ«. «lat zij van plan was de beste

we" tl k tl rn T„ grange" !6 "emen , °nZekcr is het ^-tegen of de koningin aanklacht ter dood te ^oen brengen.3" gVerrB8d Wil<3t' be9chuWi<^ ™ »'» °P ^nd dier

Sluiten