Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Hebzucht van Hendrik VII. Zijn dood.

weduwe behoefde, te verwerven, maai' liet hij aan den anderen kant zijn zoon daags voor liet intreden van zijn 15"' jaar in een protocol verklaren, dal hij niet van plan was, de gedurende zijne minderjarigheid gesloten verloving te erkennen. Zoo bleef' de geheele zaak onbeslist; de Spaansche bruidschat bleef in hel land, hel Spaansche bondgenootschap werd in sland gehouden en locli had Hendrik VII voor de toekomst de handen vrij.

In zijn binnenlandsch bestuur legde Hendrik VII eene lofwaardige zucht aan den dag om orde en recht te handhaven en handel en nijverheid op te beuren. Hij zou zich hierdoor ongetwijfeld den dank der natie verworven hebben, indien hij niet te gelijker tijd een hebzuchtig dwingeland wasgeweesl, wien elk middel welkom was om de wettige vrijheid van zijn volk Ie onderdrukken en zijne schatkist Ie vullen.

Het parlement riep hij in de laatste dertien jaren zijner regeering volstrekt niet meer bijeen; daar hij zonder de toeslemming van dat lichaam geene nieuwe belastingen hellen kon, nam hij de toevlucht tot andere middelen.

Hij trachtte, evenals de Spanjaarden en Porlugeezen, door ontdekkingstochten goud naar bet land te doen vloeien. Dewijl dit echter niet gelukte daar de kusten van Noord-Amerika noch goud, zilver of edelgesteenten, noch kostbare specerijen, maar alleen woeste, maagdelijke bosschen. vruchtbare akkers en viscbrijke zeeën opleverden, waaruil in die dagen geen geldelijk voordeel getrokken kon worden, — in Engeland toch lag nog land genoeg braak en de nabijgelegen zeeën boden den visschers meer dan voldoende gelegenheid tot uiloefening van hun bedrijf aan — bleven verdere onvruchtbare ontdekkingstochten voorshands achterwege.

Geld wilde de koning zich verschaffen, zonder nieuwe belastingen te hellen, en hij nam zijne toevlucht tol het oude, treurige middel der benevolentiën, der vrijwillige geschenken, waartoe de rijken door bedreigingen en andere schandelijke middelen gedwongen werden. Had iemand eens zulk een geschenk beloofd, dan werd hij met de grootste gestrengheid tot de vervulling van die belofte gedwongen. Werd reeds hierdoor groole ontevredenheid verwekt, die ontevredenheid nam nog toe ten gevolge van de onbarmhartige wijze, waarop geldboeten gevorderd werden voor de overtreding van oude, sinds lang vergelen en in onbruik geraakle wellen. Een geheel leger van spionnen en valsche getuigen, dal door twee beambten der schatkist, Edmund Diulley en Richard Einpsou, aangevoerd werd, stond in des konings dienst. Deze bende koos alle rijke lieden tot hare slachtoffers, ongetwijfeld hadden dezen vroeger of later de eene of andere in vergetelheid geraakte wet overtreden en was dit niet hel geval, dan werden zij door valsche getuigen van zulk een misdrijf beschuldigd. Om de gevangenschap, wellicht zelfs de verbanning Ie ontgaan, moesten zij een aanzienlijk deel van hun vermogen ten offer brengen. Den weerspannigen werden, in het gunstigsle geval door omgekochte gezworenen of door de commissie voor de wetsovertredingen, nog zwaardere geldboeten dan hun vrijwillig oller bedragen zou hebben, opgelegd.

Zulke maatregelen, die tegen het einde van Hendriks regeering mei nog grooler gestrengheid dan vroeger werden toegepast, moesten den koning zeer gebaat maken, doch tot onze verbazing zien wij, dat de volkshaat minder nog den koning dan diens beambten Dudley en Empson trof.

Hendrik VII had op het einde zijns levens zelf berouw van zijne hebzucht. Toen bij den dood voelde naderen . liel hij eene algemeene amnestie afkondigen met de verzekering dal allen, die door de ambtenaren der kroon op onrechtmalige wijze van hunne bezittingen waren beroofd, volkomen schadeloos gesteld zouden worden.

Weinige dagen daarna, den 21™ April 1509, bezweek de koning te Richmond aan eene uitterende ziekte; bij slierf, eerst 53 jaar oud, in hel 24" jaar zijner regeering.

Sluiten