Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De rewntes Heletia. Hare, wreedheid. Iwan IV de Yreeselijke.

met wien zij thans openlijk eene liefdesbetrekking had aangeknoopt, oefende op haar een heilloozen invloed uil.

De broeders van den overleden grootvorst en vorst Glinski, Heiena's oom, verwelen haar dezen ergerlijken omgang met Telepnew; het eeniggevolg hiervan was, dat zij hen met den doodelijksten haat vervolgde. Glinski werd in de gevangenis geworpen en Ier dood gebracht. Hetzelfde lot onderging Jurii Iwanovvitsch. haar oudste zwager, legen wien de beschuldiging werd ingebracht, dal hij naar de heerschappij gestaan had. Heleua liet hem in de gevangenis van honger omkomen en vervolgde ook al zijne vrienden cn aanhangers.

Andreas, Wasils jongste broeder, ontvlood het hof; ten einde een dergelijk lol te ontgaan, moest hij Heleria ten val brengen. Hij spoorde de Russische grooten tot opstand aan en velen volgden zijne roepstem, maar hij was toch te zwak om den strijd met de grootvorstin Ie kunnen aanvaarden, en toen nu Telepnew inet een leger kwam aanrukken, bood hij aan zich te onderwerpen, indien hem genade beloofd werd.

Dit geschiedde Telepnew zwoer, dat Helena geene wraak oefenen zou, doch nauwelijks had Andreas zich overgegeven, of de regentes liet hem in boeien slaan en in den kerker werpen. Al zijne dienaren en vrienden werden Ihans op de vreeselijksle wijze vervolgd. Helena stoorde zich aan rang noch stand. Vele vorsten werden eerst gepijnigd en vervolgens op de markt in het openbaar op de wreedste wijze ter dood gebracht. Dertig zonen van bojaren werden in de straten van Nowgorod met lange tusschenpoozen opgehangen, tot een waarschuwend voorbeeld voor alle oproermakers. Na zes maanden in den kerker gezucht te hebben, werd ook Andreas vermoord.

Door hare afschuwelijke wreedheid maakte de grootvorstin zich algemeen gehaat. Noch den ijver, dien zij in de bevordering van de volksbeschaving aan den dag legde, noch haar vertoon van uiterlijke vroomheid waren in staal de Russen met haar bloeddorst te verzoenen. Het doodelijkst haatten haaide bojaren, die door haar geheel van macht en invloed beroofd waren. Haar gunsteling Telepnew was alvermogend.

Een dergelijk bewind kon slechts van korten duur zijn. Helena stierf plotseling in het jaar I53N. volgens het algemeen gevoelen aan vergif. Zeven dagen na haar dood werd Telepnew op bevel van den bojarenraad geboeid en in den kerker geworpen; hier liet men hem verhongeren.

Voor het volk bracht de dood van Helena en van haar gunsteling niet het minste voordeel aan. Integendeel het werd nog erger gekweld dan vroeger, want Ihans betwistten twee machtige vorstengeslachten, de Rjelki's en de Schuiski's, elkaar de heerschappij. Zij regeerden bij afwisseling in naam van den jongen grootvorst. Reiden wedijverden in daden van wreedheid en afpersing. Ten einde Iwan IV aan zich te boeien, lieten zij den knaap diens tyrannieken wil vrij den teugel vieren, ja zij bevorderden zelfs zijne zucht naar zingenot en zijne neiging lot wreedheid. Dagelijks was Iwan getuige van de afgrijselijkste looneelen. Meer dan eens stroomde het bloed binnen de muren van zijn paleis. Iwans beide ooms van moederszijde, de vorsten Glinski, drongen er eindelijk in het jaar 1543 bij hun neef op aan, dat hij de Schuiski's, die juist op hoogst willekeurige wijze regeerden, ten val zou brengen. Iwan was toevallig op dezer, zeer verstoord, dewijl zij een zijner gunstelingen, dien zij voor hun vijand hielden, van hein weggerukt en verbannen hadden; hij aarzelde dan ook niet het verzoek zijner bloedverwanten in te willigen.

Den 29™ December 1543 riep hij eensklaps de bojaren bijeen; op strengen toon voegde hij hun toe, dal zij misbruik gemaakt hadden van zijne jeugd, het land uitgeplunderd en vele onschuldigen Ier dood gebracht hadden. Daardoor waren velen van hen strafbaar, maar slechts de schuldigste van allen, vorst Andreas Schuiski, zou gestraft worden.

De Schuiski's en hunne vrienden waren verstomd van schrik; zij

Sluiten