Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Bouwkunst. Bramante. Michaël Angelo Buonarotti.

kunst ondergeschikt, zij dienden uitsluitend orn de kerkgebouwen te versieren. Met den aanvang van het nieuwe tijdperk daarentegen schudden zij dien slavenkluister af en traden zij geheel onafhankelijk op. De schilder- en beeldhouwkunst ontwikkelden zich onafhankelijk van de bouwkunst. Daardoor werd elk dezer kunstvakken lot een hoogeren trap van volmaking opgevoerd. Aan den anderen kant kan men echter niet ontkennen, dat menigmaal het grootsche plan eener bouwkundige onderneming onder deze versnippering leed.

In de bouwkunst deed de invloed van het humanisme, dat (oen in Italië krachtig veld won, zich duidelijk gevoelen. De bouwmeesters der 16" eeuw bootsten zoo nauwkeurig mogelijk de gedenkteekenen der oudheid na. De regels en voorschriften door den Romeinschen schrijver Vitruvius ten aanzien der bouwkunst gegeven, werden door hen als eene onverbrekelijke wel geëerbiedigd. Meer dan eens leed daaronder de vrije dichterlijke bezieling der kunstenaars. In weerwil hiervan echter had men aan die navolging der ouden heerlijke gewrochten te danken. Rome was in die dagen het vereenigingspunt der bekwaamste bouwmeesters. Zeer beroemd maakte zich Bramante (liili), van wien niet alleen vele bijzondere huizen en paleizen afkomstig zijn, maar die ook de grondslagen voor de St. Pieterskerk gelegd heeft. Op hem volgde Michaël Angelo Buonarotti, gewoonlijk slechts Michel Angelo genaamd, de meester in de drie kunsten. Zijn voornaamste werk zijn de trappen en paleizen van het Capitool. Hij heelt den bouw der Sint Pieterskerk voortgezet; ten laatste is zij door Bernini met kolonnades omringd en niet decoraties versierd.

Ook iu andere Italiaansche steden zijn in de 16c eeuw omvangrijke en schoone bouwwerken ontstaan. De meeste paleizen van Venetië en Verona zijn ouder toezicht van den in vele opzichten uitmuntenden Palladio van Yicenza gesticht. Naar Michel Angelo en Palladio hebben de bouwmeesters van het eerstvolgende tijdperk iu Italië zich gevormd. Het is hun echter niet gelukt, hunne meesters op zijde te streven. Ltoor Michel Angelo's stoute, geweldige scheppingen zijn velen zijner leerlingen verleid lol een zonderlingen, voor de schoonheid schadelijken stijl, terwijl de sierlijkheid van Palladio's werken bij zijne navolgers iu overlading en gemaaktheid ontaard is.

De humanistische neiging tot navolging van de ouden openbaarde zich liet sterkst in de beeldhouwkunst. Hier dienden de onberispelijke vormen der antieke meesterstukken den kunstenaars tot voorbeeld. Zij wisten daarvan overeenkomstig den geest des tijds parlij te trekken, ten einde in hunne kunstgewrochten, die meestal aan eene godsdienstige gedachte het aanzijn dankten, de uiterlijke vormen der antieken met de nieuwere idee te verbinden. Den krachtigsten en heilzaamsten invloed op de Italiaansche beeldhouwkunst heeft wederom Michel Angelo uitgeoefend.

Michaël Angelo Buonarotti was op een burcht in hel Florentijnsche in het jaar 1474 uil eene aanzienlijke familie geboren. Reeds van zijne vroegste kindsheid af openbaarde hij eene onweerstaanbare neiging voor de kunst, waaraan zijn boven vooroordeelen verheven vader geen hinderpaal in den weg stelde. Rij een schilder te Florence werd hij als leerling aangenomen. Ilier wijdde Michel Angelo zich niet alleen aan de schilder-, maar ook aan de beeldhouwkunst en reeds als vijftienjarige knaap schiep hij werken, die verre van onbeduidend waren. Eenige jaren later bewerkte hij een slapenden minnegod in marmer. Hij liet hel beeld, waarvan hij een arm afsloeg, heimelijk te Rome in den grond begraven. Kort daarna werd het gevonden, men hield hel voor een voortreffelijk voortbrengsel van oude kunst en nu eerst deed Michel Angelo zich als den maker kennen. Door den afgebroken arm bewees hij, dat het beeld zijn werk was. Van nu af was zijn roem gevestigd. Hij arbeidde achtereenvolgens te Rome, te Napels, te Florence, te Venetië, te Milaan en te Ferrara. Door zeven pausen en twee keizers,

Sluiten