is toegevoegd aan uw favorieten.

Christelijk sociale studiën

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

oorzaken en hoe deze oorzaken moeten worden overwonnen. Zeer leerzaam is hier het verloop der gebeurtenissen in Duitschland *). Na Wichern begint ook het chistelyk-sociale denken en werken.

Van groote beteekenis is Victor Aimé Huber geweest (1800—1869) 2). Zijn verre reizen in allerlei landen hadden zjjn blik vei-ruimd. En eerder dan de anderen gevoelde hy, dat het gansche volk behoefte had aan méér dan enkel aan trouwe liefdadigheid en hartelijk meeleven in den nood. Er was ellende, maatschappelijk te verklaren en maatschappelijk weg te ruimen. De ongebreidelde »vryheid« van den arbeid, door het Liberalisme zoo hoog geprezen, zag hy als de oorzaak van veel slaverny. En tegenover de leer van het «laisser-faire« stelde hy zijn roep tot organisatie van den arbeid: associatie! Hij wilde werkliedenverenigingen; bouw van arbeiderswoningen; productieve associatie. Van den Staat verwachtte hy, althans in den aanvang, geen heil ten dezen. Te veel patriarchaal zag hy wellicht nog de lydenden aan als menschen, die door «de hoogere standen» moeten worden geleid in nieuwe banen. Maar zeer duidelyk zag hy, dat wy menschen niet als eenheden leven los naast elkaar; maar dat ons van God van den aanvang af het gemeen-

') Zie Paul ööhhe, Die evangelisch-soziale Bewegung. Lic. L. Webeh, Geschichte der sittlich-religiöaen u. sozialen Entwicklung Deutschlands in den letzten fünf und dreiszig Jahren. Gütersloh, Bertelsmann 1895. Aangekondigd wordt, om in 1908 te verschijnen Dietrich von Oektzen, Von Wichern zu Posadovvsky; zur Geschichte der christlichen Arbeiterbewegung und der Sozialreform.

2) Zie H. R. E.3, VIII, S. 412. Quack, Studiën op sociaal gebied. Haarlem, Tjeenk Willink, z.j., blz. 55-120.