Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Natuurlijk doet zich hier tegelijk het geval voor, dat juist door de vakorganisatie de strijd kan ontstaan. Wanneer namelijk billijke regeling van arbeidstijd en loon en rusttijd wordt gevergd en de patroon staat zoo zwak, dat hij niet voldoen kan aan deze eischen zonder zijn bedrijf te zien ondergaan. Maar wij aarzelen niet te verklaren, dat naar onze christelijke overtuiging zulk een bedrijf ook niet gehandhaafd moet blijven. Wie öf niet tactvol öf niet kapitaal-krachtig genoeg is om zyn bedrijf rendeerend te ondernemen, die mag geen patroon zijn.

Dit schijnt ons inderdaad eisch van christelijke overtuiging. Men brengt er tegen in, dat de beschouwing »onbarmhartig» is en »Darwinistisch«, daar zij leert, dat de zwakken eenvoudig moeten ondergaan. Geheel ten onrechte. Wij handelen hier niet over patroons, die tijdelijk zwak staan door doodende concurrentie, door een geldcrisis, door slapte in het werk. Dezen moeten natuurlijk geholpen worden! Maar wij spreken over hen, die door gebrek aan tact of aan kapitaal nimmer patroon hadden mogen worden. Hier is inderdaad een zedelijke kwestie in geding. Wie ook voor de zoodanigen het recht opeischt, om patroon te blijven en tegenover hen barmhartigheid pleit, die vervult een zeer dankbare rol; maar hij stelt de kwestie onzuiver. Want de barmhartigheid, die hij wenscht, zal bewezen worden niet te zijnen koste, maar ten koste van anderen; van de werklieden namelijk. Nu komt het ons voor, dat nooit de werklieden er de gevolgen van moesten dragen, dat een patroon voor patroon niet geschikt is. Zooals ook een patroon er de gevolgen niet van dragen moest, dat een werkman voor werkman ongeschikt is; tenzy hij uit echte barmhartigheid en werkelijk

Sluiten