is toegevoegd aan uw favorieten.

Leerboek der gerechtelijke geneeskunde

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dl. I, op bl. 60 en «2, en in dl. II, op bl. 447 en 412, hierover werd geleerd, niet veel meer te worden gezegd. Alleen vestigen wij hier nogmaals de aandacht erop, dat het niet-vinden van eenige laesie van de inwendige geslachtsorganen hierbij vrijwel regel is.

Indien men laesies, achtergelaten door het afdrijvingsmiddel, in het lijk heeft geconstateerd (speciaal verwonding van het slijmvlies van den canalis cervicis u te rij zegge men gerust, wanneer een andere tastbare oorzaak voor den dood ontbreekt, dat de vrouw stierf' door hartverlamming ten gevolge van een poging tot afdrijving.

Dood door hartverlamming heeft men waargenomen bij pogingen tot het loswoelen van het ei, bij het maken van een intra-uteriene injectie, zelfs bij het maken van een vaginale injectie (dl. II, bl. 451). Dat hij ook kan voorkomen bij het toucher (dl. II, bl. 451) en bij cauterisatie van een erosie aan de portio vaginalis uteri, verdient hier nogmaals vermelding. Al heel licht wordt de vroedvrouw of medicus, die dit overkomt, beschuldigd van een poging tot afdrijving.

Bij dood door hartverlamming behoeft men in de baarmoeder geen bevrucht ei te vinden, daar de vrouw, wegens het wat laat verschijnen van de regels, gedacht kan hebben zwanger te zijn en zich daardoor tot een afdrijfster heeft gewend, die direct, vaak alleen uit winstbejag, eenig physisch middel toepaste.

Over den dood door luchtembolie in een dergelijk geval meenen wij kort te kannen zijn, daar hij, naar ons gevoelen, geen practische beteekenis heeft.

In de eerste plaats geschiedt, voor zoo ver wij weten, afdrijving hier hoogst zelden door het maken van injecties en zijn de venen van den uteruswand in de eerste maanden van de zwangerschap nog niet wijd en niet in grooten getale aanwezig, terwijl in de tweede plaats o. i. hierbij zelden of nooit zóóveel lucht zal worden ingespoten, dat de dood door luchtembolie kan optreden. Daarvoor moet te veel lucht in liet veneuze stelsel worden geperst, zooals dierproeven leeren. VergeUjkender wijs moet, bij den volwassen mensch, zeker veel meer dan 150 cMs. worden ingeblazen (') om voldoende lucht in het rechter hart terecht te doen komen en daardoor de contracties van de rechter kamer zonder effect op de circulatie te doen zijn. In de derde plaats kan er van het herkennen van den dood door luchtembolie, voor zoo ver dit al aan de lijktafel mogelijk is (dl. I, bl. 62), slechts sprake zijn bij een zeer versch Hjk, zooals in de practijk nooit tot onderzoek komt. Zoodra rotting is opgetreden (en deze begint het eerst in het bloed) is dit onmogelijk. Wij gelooven dan ook, dat meerdere gevallen van z.g. dood door luchtembolie feitelijk een andere doodsoorzaak hadden.

Toch achten wij het noodig, dat men c. q. zijn sectietechniek op het aantoonen van gas in het rechter hart inricht en derhalve niet het eerst den schedel opent, enz., doch handelt zooals ter zake, in de lessen over diagnostiek aan de lijktafel, wordt geleerd.

Luchtembolie is natuurlijk niet mogelijk zonder dat een of meer aderen zijn geopend, hetzij van de zwangere baarmoeder (placenta), hetzij van het parametrium; feitelijk moet als eerste eisch, om dood door luchtembolie te mogen aannemen, dan ook worden gesteld, dat men heeft kunnen aantoonen langs welk vat (welke vaten)

(') Lubarsch, Die allgemeine Pathologie, dl. I, le ged. (1905), bl. 262.

UKKECUTKl.I.IKK OKNKKSKUNDE.

8