is toegevoegd aan uw favorieten.

De Fransche Revolutie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ling van Diderot, verkondigt op zijn zwakke en moeilijke wijze den nieuwen, Wijden dageraad. (1) Maar hoe menige Morellet en Marmontel, die hun geheele leven op philosophen-eieren zaten te broeden, kakelen thans schier wanhopig over het broedsel, dat zij te voorschijn hebben gebracht. (2) Het was zoo heerlijk. zijn wijsgeerige stelsels in de salons betoogd en bekroond te zien: en thans wil een verdwaasd volk niet bij bespiegelingen blijven, maar verlangt naar de praktijk.

Hier merkte men cok op de gouvernante Genlis, of Sillery, of SilleryGenlis (3) — want onze gemaal is zoowel graaf als markies en wij hebben meer dan éénen titel. Zij is aanmatigend en ijdel, eene puriteinsche, doch zonder geloof, en wikkelt haren raad in duistere woorden zonder wijsheid. Want het element, waarin Sillery-Genlis werkt, is het sentimenteele en hetgeen de vrouw bijzonder eigen is; zij zoude gaarne oprecht zijn, maar het blijft slechts schijnoprechtheid, schijnoprechtheid in verschillende vormen, die met den vorm der schijnheiligheid eindigt. Voor het oogenblik draagt zij als sieraad om een nog tamelijk blanken hals een miniatuurbeeld van de Basiille, slechts van gewonen zandsteen, maar van echten Bastille-steen gesneden. Monsieur Je marqvis is een van de agenten van d'Orleans in de nationale vergadering en elders. Van hare zijde houdt madame zich bezig met de meest verfijnde zedelijke opvoeding van het jonge Orleansche geslacht, en geeft middelerwijl tamelijk raadselachtige ophelderingen over de schoone Pamela, hare aanytnemene dochter. Zoo zien wij mevrouw de Genlis in den salon van het Palais-Hoyal, — waarheen, gelijk wij zien, d'Orleans zelf, in weerwil van Lafayette, van zijn Ecgelsche '-zending" teruggekeerd is (4) Dat was waarlijk geen aangename zending, want de Engelschen wilden niet met hem spreken, en de Heilige Hannah More (5) van Engeland, zoo weinig gelijk aan de Heilige Sillery-Genlis van Frankrijk, zag hem in de tuinen van Vauxhall, als een verpeste, door iedereen ontweken (6) en zijn koud, roodblauw gelaat nauwelijks een zweem blauwer worden.

' li Naigeon, Adresse a 1'Assemblée nationale sur la liberté des opinions 'Parijs 1790). (2) 7.ie Makvontfl. Mc'imuis, pasiitu; Mcbhiit, Mfmoires, enz.

(3i Madame de Genlis 1746—1S30 heeft een veel bewogen leven gehad. Door intriges had zij zieli in de hoogte weten te werken en het gebracht tot gouvernante van de kinderen van d'Orleans. Als schrijfster heeft zij vele werken geschreven, maar in de meeste komen ergerlijke plagiaten voor. Zij stierf op 84-jarigen leeftijd.

(4) De hertog van Orleans, dien men verdacht van een der aanstokers te zijn geweest van de dagen van 5 en 6 October 17S9, was den l4,i<,n Octobei' naar Engeland verbannen, of, naar het officieus heette, belast nut het volbrengen van eene «commission importante" in Engeland. In Juli 17'JO keerde hij terug, na tijdens zijn verblijf in Engeland een verdedigingsschrift te hebben opgesteld, getiteld Exposé de la conduite de M. Ie di/c d'Orleans dans la rèvolution, rtdigépar lui-mime a Londres. Vergelijk voor verdere bijzonderheden Dulauie Hisioire de la révolution franfaise, I, 330—332.

b) Hannah More (1745—1833) schreef eerst voor het tooneel, dat zij later als onzedelijk verfoeide. Zij schreef toen slechts werken over godsdienst, zedelijkheid, opvoeding en dergelijke. In hare laatste levensjaren was zij overdreven godsdienstig.

(6) Hannah Mores Life and correspondence, II, 5.