is toegevoegd aan uw favorieten.

De Fransche Revolutie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

uit zij allen zoo veel mogelijk troost mogen putten. Aldus rechtvaardigt het grootere Montéliuiart zijn patriottisch gewicht en handhaaft zijn rang onder de steden. (1)

En zoo is met het nieuwe jaar het teeken geheschen; of is daar niet een nationale vergadering en eene plechtige bevrijding, op zijn minst een nationale telegraaf? Niet alleen zal het koren, zoolang er koren is, door het geheele zuid-oosten, zoo wel te water als te land, vrij mogen circuleeren, en zal aan monseigneur d' Artois, indien het hem goed mocht dunken, van Turijn (2) uit een inval te beproeven, een lieete welkomst te beurt vallen, maar iedere provincie, die gebrek lijdt, of door muitzieke parlementen en constitutioneele samenzweerders, monarchistische clubs, of eenige andere voor het patriottisme onaangename omstandigheid gekweld wordt moge heengaan en hetzelfde, ja nog meer doen. En vooral thans, nu do Februarieeden (3) alles in vervoering hebben gebracht! Van Bretagne tot Bourgondië, op de meeste vlakten van Frankrijk, onder de meeste stadswallen is het één trompetgeschal, één wapperen der banieren, één constitutioneel manoeuvreeren onder den lentehemel; terwijl ook de natuur zich in het groene gewaad der hoop kleedt, onder do heerlijke stralen der zon, die, aan het patriottisme gelijk, dat schoon met moeite over aristocraten en gebrek aan graan zegeviert, trots de stormen uit het oosten, helder schijnt! Zoo marcheeren en zwenken onze schitterende phalanxen constitutioneel bij het Ca-ira van fluit en trom, onder hunne municipalen met driekleurige sjerpen, of maken halt met opgeheven rechterhand onder artillerie-salvo's, die Jovis donder evenaren, en heel het land, en figuurlijk gesproken, '-het heelal,'' (l'univers) houdt het oog op hen gevestigd. Kortom, dappere mannen in hun besten opschik, schoen gekleede vrouwen, die meest allen hier minnaars hebben, zweren, bij den eeuwigen hemel en de groene, alles voedende aarde, dat Frankrijk vrij is!

Heerlijke dagen, wanneer (hoe verwonderlijk het ook klinkt) stervelingen werkelijk te zamen komen in vereeniging en gemeenschap, en de mensch, al ware het slechts eenmaal gedurende lange treurige eeuwen, voor eenige oogenblikken waarlijk de broeder van den mensch is! — En dan de deputatiën aan de nationale vergadering met haar hoogdravende, schilderachtige redevoeringen, aan den heer i>e Lafayette en den Hersteller, en zeer dikwijls ook aan de moeder van het patriottisme, die op hare sterke banken in de zaal der Jacobijnen gezeten is! Aller ooren zijn vervuld van bondgenootschap. Nieuwe namen van patriotten komen te voorschijn, met welke men eenmaal gemeenzaam zal worden: Boyer Fonfrède, (4) de welsprekende aanklager van een weerbarstig parlement van Bordeaux-, Max Isnard, (5) de welsprekende verslaggever van den bond van Draguignan; een welsprekend tweetal, dat, hoewel thans nog door Frankrijk's geheele breedte van elkaar gescheiden, toch eenmaal elkander zal ontmoeten. Al verder en verder brandt de vlam der vereeniging, altijd verder en helderder. Zoo spreken de Bretagners en Angevijnen (6) van eene broederschap van alle ware Franschen, en gaan zoo ver, dat zij --dood en verderf" inroepen over ieder, die van het verbond mocht afvallen; nog meer, zij werpen in hunne redevoeringen voor de nationale vergadering, een weemoedigen blik op de mare dargent, die zoo menig burger passif (7) maakt, en vragen daarop ginds in het moedergenootschap, waarom niet geheel Frankrijk, daar zij zelve

il) Histoire parlementaire, VII, 4.

(2) Zie noot 2 op pag. -14.

(3) Zie pag. 46.

(4) Boyer Fonfrède (1766—1793) was uit eene rijke familie te Bordeaux geboren, en had door een langdurig verblijf in onze Yereenigde Provinciën republikeinsch-federalistische begrippen opgenomen, die bij later, toen hij lid der Conventie was geworden, en tot de partij der Girondijnen behoorde, trachtte te verwezenlijken. Met de meeste zijner vrienden werd hij 31 October 1793 geguillotineerd.

(5) Maximin Isnard, geboren 1760 te Draguignan, was later ook een der voornaamste en heftigste sprekers van de Gironde. Wij zullen hem later meer ontmoeten.

(6) Bewoners van Anjou.

(7/ Zie noot 1 op pag. 14.