is toegevoegd aan uw favorieten.

De architectuur in hare hoofdtijdperken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

kansels en altaren zijn met edele gesteenten en metalen versierd en heel de plaats spreekt van liefdevolle toewijding, van vromen kunstzin.

Eenheid in vorm en juiste tegenstelling in de grootte der ramen en arkaden tot den hoofdvorm van het ruim, verwekken ook hier een machtige ruimtewerking, ondanks bescheiden afmetingen. Doch vooral het mvstieke licht, door tal van kleine ramen in bovenwanden en koepels regelmatig verspreid, verhoogt den harmonisclien indruk. Bij het betreden van de ruimte zijn de ramen, achter de arkaden links en rechts, verborgen. Het ruim is hierdoor in een onbestemde, poëtische atmosfeer, in een gedempten, doorschijnenden toon gehuld, volkomen berekend voor den gloed van marmer en mozaïek. Muren, pij Iers en gewelven blijven in juiste wijking, zonder toch de duidelijkheid van vorm te verliezen. Hier spreekt de macht der ruimte door verhouding, vorm en toon!

Harmonie en wijding heerschen ook in de zij ruimten, van het koor en in de doopkapel rechts van het voorruim, deze laatste door de portiek bereikbaar en eveneens met koepels afgedekt (fig. .'57(1). Een rijk geometrisch tapijt van marmer bedekt den vloer; marmerplaten bekleeden de wanden tot aan de bogen die door gekoppelde monolieth-zuilen worden gedragen — en héél het bovendeel , muurvelden, bogen, pendentiefs en koepels, is getooid met gewijde voorstellingen in goudmozaïek, vol pracht van kleur en vlak decoratief van bewerking. Doopvont en altaar voltooien den aanblik dezer ruimte.

Na den overweldigenden rijkdom der mozaïeken, die een oppervlak van ongeveer 400011 vierk. voet beslaan, vraagt de plastische versiering de aandacht. Zij bestaat in een rijke verscheidenheid van kapiteelen, nu eens in Kavennatischen, dan weer in meer klassieken trant opgevat (fig. ;>6C> en .'>(>{)). Vooral de talrijke kapiteelen der gevels kenmerken zich door groote vindingrijkheid van hoofdvorm en details en vele zijn kunstvol geciseleerd. Ook de andere plastische onderdeelen, de lijsten en de borstwering van de tribune, welke laatste uit marmerplaten bewerkt is, de fijne traceeringen van de bogen (fig. .'»(>G) getuigen van kunstvolle, liefdevolle behandeling.

De bouwgeschiedenis van S Marco loopt over eeuwen. Zij begint met de stichting eener eenvoudige basiliek op het graf van den schutspatroon der stad. Deze kerk werd in de 10e eeuw door brand verwoest en in de 11° eeuw naar Bvzantijnsch stelsel geheel in baksteen herbouwd. De grondvorm, een (irieksch kruis, is een navolging van de voormalige Apostelenkerk te Bvzantium, een bouwwerk van keizer Constantijn, thans verdwenen doch uit nauwkeurige beschrijvingen bekend. Na den triomf der machtige republiek op Bvzantium in de 13° eeuw besloot het Dogen bestuur tot verfraaiing van het bedehuis, dat zoo niet in grootte, dan to'-h in rijke bewerking, zelfs de Ava Sofia moest