is toegevoegd aan uw favorieten.

De architectuur in hare hoofdtijdperken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vormt den ingang (fig. 404). De krachtige kielboog, eertijds dooi een ie<hthoekigen gevelmuur afgesloten en waarschijnlijk door ininarets, bij wijze \an contraflirten, bekroond, vormt liet hoofdmotief. De rechthoekig ingediepte nis wordt bovenwaarts door een karakteristiek stnlaotietengewelf. een meesterwerk

van baksteen-techniek, afgesloten.

(irootschheid van gedachte, verfijning van detail spreken uit de geheele samenstelling. De ontzaglijke schaal wordt volkomen tot uitdrukking gebracht door de juiste tegenstelling in afmetingen en de vormeenheid van alle sprekende architectuurdeelen. De kielboog overdekt de ingangen, de muurnissen, de stalactieten, de decoratieve blindbogen, waardoor het hoofdmotief, de groote portaalboog. machtig spreekt. Eertijds was deze gevel geheel niet «lazuursteen versierd. De blindbogen ter weerszijden van den ingang, en ook het benedendeel van den achtermuur, door een sierlijk opschriftfries bekroond, spieken nog hiervan. Daarentegen bestaat het bovendeel uit baksteen in geometrisch verband. Kenmerkend is de strenge teekening van het tegeldecor met meanders, polygonen en sterren, welke hoofdvormen in paueelen, boogvullingen, friezen en randen zijn geschikt. De inwendige versiering van den koepel bestaat uit

stucplaten en tegels.

Dezelfde artistieke eigenschappen heeft ook de blauwe moskee te roblis, een der belangrijkste monumenten van dit tijdperk, in de l.c eeuw gesticht en thans grootendeels door aardbevingen verwoest (fig. 40.) en 40(t). Evenals de vorige moskee wordt bij haar aanleg de traditie der Sassanieden-paleizen gevolgd, door het .hoog open portaal met daarachtergelegen vierkant koepelruim. Het midden van elke zijde wordt ingenomen door een hooge, kielboogvormige nis, terweerszijden door nissen van halve grootte omgeven, zoodat twaalf pijlers den bovenbouw schragen. Deze kleine zijnissen worden o\eispannen door overhoeksche bogen van gelijke grootte als de middenbogen, onderling vormen zij den achthoek waarop de ronde koepel zich welft (fig. 40(5).

Het minst geschonden deel van dit gebouw is het hoofdportaal (fig. 4".>), dat ondanks afwezigheid van de horizontale hoven-bekroning en de beide ininarets, nog een voornamen indruk maakt. Treffend is de ranke \eihouding van den boog, krachtig omlijst door groote rondstavei., liet buitenpiofil met een kabelmotief versierd, het binnenprofil door arabesken verrijkt. Rijk is ook het decor van de rechthoekige nis, welker zij- en achtermuren met kleinere openingen doorbroken, in hooge, rechthoekige vakken van glazuuneisieiing spreken en bovenaan door een statig opschrift afgesloten worden. Hierboven ontspringt op spitsbogen, in halven achthoek geplaatst, de halfronde nis. Alleen de hoekbogen zijn hier van stalactieten voorzien, terwijl heel het opperdeel der nis en het voorvlak van het portaal met rijke arabesken in favence zijn gevuld Een kenmerkend verschil met het vorige portaal is nu de rijkere