is toegevoegd aan uw favorieten.

De architectuur in hare hoofdtijdperken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

verband met bedevaarten. A andaar slechts een enkele opening bij kleine bidruimten, een dubbele ingang bij grootere gebouwen en bij uitzondering een overwelfde portiek, die als een groote voorbouw uit verschillende overwelfde traveeën is saaingesteld. \ an deze drie typen is het dubbele portaal verreweg het meest verbreid en als architectuur het belangrijkst.

^iet alleen heeft het Komaansche kerkportaal de practische bedoeling eener verwijding van den ingang om, door middel van geleidelijk overkragende zuilarkaden die volgens een grondlijn van 45° in de dikte van den zwaren gevelmuur zijn gesteld, het uitstrooinen der schare na den eeredienst en dus het verkeer aanmerkelijk te bevorderen, doch de geheele ordonnantie vormt door haar groote schaal, haar krachtig relief, haar rijke versiering vaak een schoone architectuurmotief, van indrukwekkend-feestelijk karakter. Daarbij gaf het de kunstenaars een uitnemende plaats om door figurale voorstellingen in den hoogen bovendorpel van de dubbele deuropening en in het halfronde hoogveld (tvmpan) de symbolische beteekenis van het heiligdom plastisch te vertolken.

Enkele kerkportalen mogen dit nader toelichten.

Belangrijk is het sierlijke portaal der S. Martha-kerk te Tarascon (fig.!(). I)e dubbele, boogvormig afgesloten ingang wordt door vijf arkaden verruimd en verrijkt en vormt hier zelfs een afzonderlijken voorbouw van rechthoekige)) hoofdvorm.

Hoewel de symbolische versiering van het tympanveld en de impost zijn \erdwenen '), boeit toch het geheel door rationeele samenstelling, schoone verhoudingen en verfijnd kunstkarakter der onderdeelen.

Slanke kolonetten, beurtelings rond en achtkant, ter weerszijden regelmatig wijkend op hoogen sokkel geplaatst en door statige impostlijst bekroond, dragen de arkaden. Blijkbaar wijst hun dunne schacht evenals de fijne profileering van het geheel op den harden kalksteen die voor de uitvoering aangewend werd. Krachtig wordt de voorboog omlijst door een uitspringend profil, dat op kleine knuigsteenen steunt (fig. 10). De kleine schaal \an deze kolonnade en van die der decoratieve attiekbekroning, gelijk de fijne detailleering van bogen, lijstwerken, consoles en kapiteelen brengen de grootte \an het portaal tot juiste uitdrukking. Alle onderdeelen, bekorend door den sic)lijken \orm, hebben reeds iets oorspronkelijks in opvatting, hoewel de \odunde zuilschacht, de Corinthisoercnde kapiteelen, de eierlijst van het boogp)oti 1, het acanthusblad van verschillende onderdeelen den klassieken oorsprong doen zien. \ ol humor en afwisseling zijn de dierkoppen van de kraagsteenen der bekroning gebeiteld. De stier, de bok, het paard, de duif. de ram omsluiten

') II. Revoil, 1'Arehitectnre nmiane • 111 midi de la Kranue.