is toegevoegd aan uw favorieten.

Beknopt leerboek der geschiedenis van het vaderland

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

als De Moucheron en den predikant Plancius, die sedert lang tal van kaarten voor dit doel verzameld had, en de reis te wagen.

De weg om de Noonl. Men beproefde echter een nieuwen en, naar men meende, korter en veiliger weg te vinden. Langs de kust van Azië, welke men zich niet zoo noordelijk dacht als later het geval bleek te zijn, hoopte men Indië te bereiken. Slaagde men hierin, dan vermeed men de gevaarlijke vaart om Afrika, terwijl men door 't oprichten van forten bij straat Waigatsj den weg voor andere natiën zou kunnen sluiten. Zoowel de Staten-Generaal als de stad Amsterdam zonden tot dit doel schepen uit; de bekendste dezer ondernemingen werd geleid door Heemskerk, die aan de kust van Nova-Zembla in het ys vastraakte en gedwongen werd op dit onherbergzame eiland te overwinteren. Vooral aan de geestkracht van stuurman Barends '), die op de terugreis overleed, was het te danken, dat de bemanning na het doorstaan van tallooze gevaren het vaderland weer bereikte. Ook hier bleek, waartoe onze zeelieden zelfs onder de meest ongunstige omstandigheden in staat waren.

De eerste tocht naar Indië. Men was inmiddels ook in andere richting gaan zoeken. Door de „Compagnie van Verre", die te Amsterdam opgericht was, werden in 1595 een viertal schepen uitgezonden om den tocht rondom Afrika te wagen. Houtman, die in Portugal nadere inlichtingen omtrent de reis had ingewonnen, was de leider dezer onderneming. Na een reis van meer dan 400 dagen bereikte men Java; door tegenwerking der Portugeezen slaagde men er evenwel niet in een goede lading te krijgen, zoodat de kosten niet gedekt werden. Toen echter de schepen in 1597 terugkeerden, zagen de kooplieden in, wat er op dit gebied te doen was; verschillende nieuwe compagnieën werden opgericht, zoodat in 1598 reeds 22 schepen naar Indië zeilden, uie voor 't meerendeel met rijke ladingen terugkeerden. Ook naar de kusten van Afrika en Amerika richtte men den steven; zelfs waagde Olivier van Noort het door straat Magelhaens een reis om de wereld te ondernemen 2).

') Platen-atlas: Flg. 120. :) Platen-atlas: Fig. 122.