is toegevoegd aan uw favorieten.

Beknopt leerboek der geschiedenis van het vaderland

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

stadhouder de grieven der Remonstranten zou willen wegnemen en op die wijze de godsdiensttwisten zou doen herleven.

Verhouding tot het buitenland. Ernstige gevaren dreigden ook uit het buitenland. Van geen enkele zijde konden wij op steun rekenen. De Protestantsche party in Duitschland was door den keizer onderworpen; Engeland, dat onder Elisabeth herhaaldelijk voor de belangen van het Protestantisme in de bres was getreden, werd nu door twisten tusschen den koning en het parlement verzwakt; Frankryk scheen eveneens metmachteloosheid geslagen. Indien het Spanje gelukte tegen ons den steun van den keizer te verkrijgen, werd onze toestand zeer gevaarlijk.

De Remonstranten. De nieuwe stadhouder toonde echter in alle opzichten zeer veel beleid. De Remonstranten, die van hem herstel hunner grieven verwachtten, zagen zich teleurgesteld, toen Hugo de Groot in vertrouwen op zijn bescherming in het land terugkeerde, kreeg hij een wenk om weer te vertrekken; Frederik Hendrik kon niet ter wille van enkelen de rust in gevaar brengen. De vervolgingen werden echter gestaakt; Hoogerbeets kreeg verlof zich naar zijn buitengoed te begeven; eerlang werden de godsdienstoefeningen der Remonstranten oogluikend toegelaten en kregen zij vergunning te Amsterdam een opleidingsschool voor hun predikanten te stichten. Toen de Calvinisten zich hiertegen verzetten, verwijderde de regeering van Amsterdam zelfs eenige hunner heftigste woordvoerders

uit de stad. _ 1 ,

I)e West-Indische Compagnie. Men had inmiddels een krachtigen bondgenoot tegen Spanje gekregen in de West-Indische Compagnie. Reeds lang voor het Bestand had Usselinx ) aangedrongen op de stichting eener Compagnie, die de Spaansche koloniën in Amerika zou aantasten. Oldenbarnevelt begreep, dat zulks een verzoening met Spanje zeer zou belemmeien, en had daarom de oprichting tegengehouden, welke dan ook eerst in 1621 plaatsgreep. Zij werd op iets grooter voet ingericht, dan de zustercompagnie en kreeg het recht van alleenhandel op Amerika en de Westkust van Afrika.

Aanvallend optreden. Weldra bleek, dat de nieuwe Compagnie haar gebied op den vijand zou moeten veroveren; alleen aan

') Platen-atlas: Fig. 169.

\