is toegevoegd aan uw favorieten.

Beknopt leerboek der geschiedenis van het vaderland

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vaarders in oorlogsschepen veranderd, zoodat de vloot van Tromp in enkele weken van 20 tot 96 zeilen aanwies. De Staten-Generaal besloten door te tasten en den vijand aan te vallen, zonder op de bedreigingen der Engelschen acht te geven. Een schitterende overwinning werd behaald; de Spaansche vloot werd geheel vernietigd, van de 67 groote schepen wisten zich slechts 18 te redden '). Na dit succes was van hervorming der zeezaken geen sprake meer, tot in den eersten Engelschen oorlog bleek, hoe onvóldoende zij geregeld waren.

Zucht tot vrede. Reeds bij het sluiten van het verdrag van 1635 had een sterke partij, vooral in Holland, zich tegen het voortzetten van den krijg gekant. Nu waren de resultaten niet meegevallen; de schuldenlast was zeer gestegen; de oorlog dreigde bovendien het aanzien van den Stadhouder nog te versterken. Daarbij kwam, dat de Pransche wapenen grooten voortgang maakten. Duinkerken en andere Vlaamsche steden werden veroverd; verdere uitbreiding van de macht van Frankrijk achtten velen gevaarlijk.

Onderhandelingen. In 1643 werden te Munster onderhandelingen over een algemeenen vrede geopend, waaraan ook Frankrijk en de Republiek deelnamen. Weldra bleek, dat Spanje onze meeste eischen wilde inwilligen. Over de koloniën kon men het nu gemakkelijker eens worden dan vroeger, daarin 1640 Portugal va,n Spanje was afgevallen en dit dus geen belang meer had bij de verdediging der Portugeesche bezittingen. Spanje hoopte zich bovendien ten koste van Frankrijk schadeloos te stellen.

De vrede. Tevergeefs verzette de oorlogspartij, die vooral in de gewesten Utrecht en Zeeland zeer sterk was, zich zoo krachtig mogelijk tegen het schenden van het tractaat met ïrankrijk. Frederik Hendrik was oud en ziekelijk; Amalia van Solms was voor den vrede en nog bij het leven van den Prins was deze zoo goed als verzekerd. En toen bij zijn dood in 1647 de jonge Willem II hem opvolgde, bezat hij, hoe oorlogszuchtig hij ook gestemd was, te weinig invloed om den vrede te beletten, die den 30sten Jan. 1648 te Munster werd geteekend 2).

') Platen-atlas: Fig. 123 en 124.

:) Platen-atlas: Fig. 125.