is toegevoegd aan uw favorieten.

Grootkapitaal en kleinhandel

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beweging die nogtans de kenteekenen draagt van bekrompen en zelfzuchtig te zijn. Het is geen antwoord dat de verbetering in het bedrijf dikwijls geheel of gedeeltelijk schijn is, dat de lage prijzen, zoo ze al inderdaad lager zijn, worden opgewogen door slechte kwaliteiten, enz. Wij hebben boven onderscheiden tusschen het ekonomische doel van het kapitalistisch bedrijf en het maatschappelijk resultaat. Het resultaat, de bevoordeeling van den verbruiker, was slechts middel voor het doel; en zoodra het doel met andere middelen beter te bereiken is zal men het vroegere opgeven. Dit ziet men in het groot aan de taktiek van de trusts die, zoo spoedig de konkurrentie overwonnen is, de prijzen zoo hoog stellen als de vrees voor nieuwe konkurrentie veroorlooft. Komen de grootkapitalistische winkelzaken eenmaal zoover, dan zullen ook zij de nieuwe taktiek aanwenden welke de nieuwe omstandigheden permitteeren. En reeds nu behoeft niemand ons te zeggen dat de mogelijkheid van lagere prijzen of van nuttigheid voor het publiek in het algemeen, op zich zelf geen waarborg is voor de verwezenlijking. Doch, behalve dat wij uit de algemeene waarneming mogen besluiten, dat nu nog in den kleinhandel de regel geldt van het opkomend kapitalisme, en zijn voortgang een maatschappelijke verbetering is, heeft de middenstandspolitiek in het verschil tusschen mogelijkheid en werkelijkheid geen argument. Immers volgens hare eischen zou deze werkelijkheid nooit verwezenlijkt kunnen worden, wijl zij de mogelijk-