Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voor het grootste gedeelte zijn oorspronkelijke bouwvormen verloren. Het wordt door een gracht omsloten, welke aan de noordzijde een gemetselde brug heeft met drie bogen. De plattegrond van het kasteel is een vierkant en de vertrekken zijn om een binnenplaats gerangschikt. De westelijke vleugel wordt gevormd door vier torens, waarvan de noordelijke de middeleeuwsche donjon is. Aan den noordoosthoek van het gebouw staat een achtkante toren. Al deze torens zijn met tentdaken gedekt; alleen de noordwestelijke toren heeft een zadeldak. Een der torens heett een windvaan met twee zeisen en vertoont twee gevelsteenen met het jaartal 1G10.

Het gebouw bestaat geheel uit gebakken steen; de betimmering is uit de 18e eeuw. Op de binnenplaats, tegen den oostelijken vleugel, ziet men een galerij van hardsteen in den stijl van ongeveer 1500: de voormalige vierschaar. In een der vertrekken vindt men een 17e-eeuwschen eikenhouten schoorsteenmantel.

Assumburg staat sedert lang ledig en is daardoor eenigszins in verval geraakt. A\ at men echter nog zien kan, zijn de fraaie zalen en kamers en de ruime vestibule. Op den zolder is nog de gevangenis bewaard, en van de gerechtszaal leidt een trap naar het schavot, waar de eigenaars der hooge heerlijkheid halsrecht konden uitoefenen over de misdaden, binnen de grachten bedreven. De werktuigen ter strafoefening moeten hier nog lang aanwezig zijn geweest, doch zijn later naar een museum verhuisd.

Wij betreden het schavot onbeschroomd, niet om ons het verleden voor den geest te roepen, doch om een vrij uitzicht over het landschap te hebben over de uitgestrekte weiden, waar de dorpen zoo hier en daar in grillige wanorde zijn neergezet aan den eenen kant, en het afwisselende duinland met zijn tuingronden en bosschen, aan de andere zijde den horizon begrenzend.

Assumburg was in de 14e eeuw reeds bekend. In het jaar 1351 moet het verbrand zijn, maar tusschen 1530 en 1558 is het door Gerrit van Assendelft, Heer van Heemskerk, eerste raad van den Hove van Holland, herbouwd, waarvoor vele steenen van het slot Oud-Haarlem gebruikt werden. Bij deze herbouwing werd het huis met zeven torens versierd, waarvan in het midden der 17e eeuw, toen men het grootste gedeelte vernieuwde, twee werden afgebroken. Bij een latere verandering, in het begin der 18e eeuw, toen de muren tusschen de torens bijna geheel opnieuw uit den vijver werden opgetrokken, is er weder een toren weggenomen, zoodat er nog vier torens overbleven, de eenige overblijfselen van het oude gebouw, daar het overige van tijd tot tijd vernieuwd werd. De heerlijkheid Assumburg was in 1379 een leen van Polanen, een oud geslacht met rijke erfgoederen; Gerrit van Assendelft verkreeg binnen de grachten de hooge heerlijkheid.

Sluiten