Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

wonderen, dat de nationale zaak der Perzen met die der Aliden vereenzelvigd werd? Doch nu deed zich evenzeer de behoefte gevoelen om enkele der meest stuitende zaken van den Islam te wijzigen. De meer ontwikkelden en gematigden namen bijv. aanstoot aan het strenge monotheïsme en sloten zich derhalve gaarne bij de Motazelieten aan, toen dezen de leer van den vrijen wil verdedigden en daardoor aan Allah dat karakter van heiligheid en reinheid gaven, wat het hoofdkenmerk van Ahuramazda geweest was. (Deze Shiieten zijn bekend onder den naam van Zeidijah, naar Zeid den zoon van Ali, wien zij het khalifaat toekenden.) Maar het volk verviel tot ergere afwijkingen en leerde eene apocatastasis waarin de Messias

terug zou komen en de aarde met gerechtigheid vervullen. Velen namen eene incarnatie der godheid in den vorst aan en huldigden het denkbeeld der zielsverhuizing, terwijl ten slotte allerlei bijgeloovigheden ingang vonden. Deze lieden, die weder in verschillende secten verdeeld waren, worden

aangeduid met den naam: „de ultra's" (JLc plur coll. sbU).

*

Men wachtte zich echter wel om deze en andere dergelijke kettersche meeningen openlijk uit te spreken, want onder Abdo-'l-Malik had Haddjadj de oproerige bevolking van Mq met ijzeren vuist geregeerd en zoo groote vrees ingeboezemd, dat het bij de Shiieten een vaste stelregel werd, dat men in tijden van gevaar zijn eigen geloof moest zoeken te verbergen (iCJü', voorzichtige terughouding '). Maar het vuur bleef smeulen, al bemerkte het de opper-

1) De Kharidjieten beschouwen haar als eene doodzonde, de Motazelieten keuren haar af, doch de orthodoxe partij bewandelt een middelwegenachthaar althans in enkele gevallen geoorloofd. Vg. de Goeje Fragm. Glots. s. v. pg. 7 8.

Sluiten