Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

VOORREDE. IX

kristallisaticstclsel ccn ander was. Nieuwe kanalen om mij te uiten, waren geopend, en sommige oude gesloten ; en ik zag de waarheid des Zondags mijn toehoorders bereiken langs de afvoerkanalen, die in de werkdagen gegraven waren. Met andere woorden : liet onderwerp godsdienst had bij zijn behandeling van de wetenschap de methode om zich uit te drukken overgenomen, en ik bevond, dat ik de geestelijke wet verkondigde met termen, ontleend aan Biologie en Physica.

Nu was dat niet liet geven van ccn wetenschappelijke kleur aan den godsdienst, of blootclijk ccn vcrfrissching van den theologischcn dampkring door feiten en voorbeelden binnen tc laten, aan dc natuurwetenschap ontleend, 't Was ccn gehccle omsmclting der waarheid. En toen ik ernstig gadesloeg wat dit inhad, zag ik, of meende ik tc zien, dat dit werkelijk niet anders was dan dc introductie van de natuurwet in do geestelijke wereld. Ik bedoel niet, dat nieuwe cn verrassende analogiën tusschen verschijnselen mij in 't oog vielen ofschoon dc bouwstoffen voor Parabelen op liet veld der nieuwste wetenschap onopgemerkt cn ongebruikt verspreid liggen in onuitputtclijkcn rijkdom. Maar dc wet heeft ccn ernstiger taak tc vervullen ten opzichte van den Godsdienst dan dc parabel. Daar is tusschcn deze twee rijken een dieper eenheid dan dc overeenstemming van hun verschijnselen, een eenheid, welke dc dichter, schcrpcr ziende dan dc godgeleerde, reeds uit dc verte heeft geschouwd. Immers komt hij op tegen de voorstelling alsof onze natuurlijke wereld „ccn eiland is, alsof zij door haar geestelijke wederhelft niet wordt gekompletecrd, een wederhelft, die haar tot haar doel leidt, die alles afrondt tot gerechtigheid en volmaaktheid, lijn door lijn, vorm door vorm, niets op zichzelf of alleenstaande, maar 't grootc Beneden omsloten door het grootc Hierboven." ')

De taak van dc parabel in den godsdienst is aan tc wijzen het „vorm door vorm." Dc wet onderneemt de dieper gaande roeping, 0111 „lijn met lijn" tc vergelijken. Natuurverschijnselen kunnen inderdaad dikwerf dienen, 0111 ccn feit, op godsdienstig gebied thuis behoorende, toe tc lichten.

') Aurora Leigh.

Sluiten