Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

die voor de Provinciale Staten in meervoudige kiesdistricten.

Het ligt voor de hand, dat bij splitsing van het Rijk, de provincie en de gemeente in districten, de uitkomst deiverkiezing in den regel eene gansch andere zal zijn, dan wanneer de verkiezing over het geheele onverdeelde ki.esgebied plaats vond en het beginsel der absolute meerderheid over de gansche uitgestrektheid daarvan was toegepast. De partij die in het eene district de minderheid vormt, kan in het andere in de meerderheid zijn. Zoo is het mogelijk — en zal het ook wel bijna altijd voorkomen — dat eene partij die in een gedeelte der districten de minderheid vormt en daar dus onvertegenwoordigd blijft, in andere districten de overhand heeft en wèl eenen afgevaardigdenaarhet vertegenwoordigend lichaam kan afzenden, zoodat aldus, dank zij der districtsgewijze indeeling, de noodlottige gevolgen die het meerderheidsstelsel voor de numeriek zwakste partij met zich brengt, aanmerkelijk worden getemperd.

Zeer zeker, hier is genezing voor de kwaal, maar afdoende is die genezing geenszins.

Het is toch ten eenenmale onzeker, in hoever de districtelijke indeeling de bedenkelijke consequentiën van het meerderheidsstelsel zal opheffen. Die consequentiën kunnen tot op zekere hoogte door de splitsing van het gansche kiesgebied in districten worden te niet gedaan, die splitsing kan tengevolge hebben dat ook de minderheden vertegenwoordigd worden, ja zelfs dat het aantal afgevaardigden van iedere partij vrijwel geëvenredigd is aan hare getalsterkte; maar voldoende waarborg, dat dit inderdaad zoo zijn zal, bestaat er niet. Een noodzakelijk gevolg van het districtenstelsel is het allerminst. Evenzeer als bij toepassing van het meerderheidsbeginsel de districtelijke indeeling hare goede werking kan hebben, evenzeer is het inogelyk dat de splitsing van het kiesgebied zoodanig is ingericht, dat zij strekt tot de schromelijkste bevoordeeling of benadeeling van eene der partijen. Alles hangt af van de grensregeling der kiesdistricten. Met een sterk sprekend voorbeeld

Sluiten