Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Het liberale stelsel, dat het individualistische genoemd wordt, doodt het organisme van den staat en vervormt het tot eene mechanisme. Het kent slechts individuen van volkomen gelijke waarde, die zonder rangorde eenvoudig naast elkander geplaatst zijn. Allen met een gelijk aandeel in het gezag, allen volkomen gelijk voor de wet, allen slechts deelen van het geheel. Daaruit vloeit eene strenge eenheid voort, die uitloopt op een doodende centralisatie, van waar alle beweging uitgaat; gelijk in eene machine alle onderdeelen hunne beweging ontvangen van eene centrale kracht. Maar daarbij gaan te loor de natuurlijke vrijheden en rechten der burgers, der huisgezinnen en der andere maatschappelijke groepen. Deze houden op levende organen te zijn met eigen beweging, eigen rechten, eigen activiteit. Zoo wordt het organisme gedood. Alles gaat op in de boven bedoelde staatkundige vrijheid, die in naam der individueele autonomie geschonken wordt, maar waaraan de maatschappelijke vrijheid wordt opgeofferd. (Verg. n°. liS, //).

§ 2. De liberale Economie.

110. In de staathuishoudkunde pleegt men drie economische stelsels in herinnering te brengen, welke elkander in theorie en in practijk hebben opgevolgd.

Het eerste is het Mercantiele stelsel. Hieraan is de naam verbonden van den Eersten Minister van Lodewijk XIV (1661—83), Colbert, die het in Frankrijk doorvoerde,

Sluiten