Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

8 2. Standvastige en veranderlijke grootheden. Fmietiëii.

Grootheden die, zooals hier de temperatuur en het volume, voor verschillende waarden vatbaar zijn, worden veranderlijke grootheden genoemd. Daartegenover staan standvastige of constantc grootheden, zooals de verhouding van ecu cirkelomtrek tot de middellijn, of het gewicht dat een voorwerp op een bepaalde plaats der aarde heeft.

Om uit te drukken dat aan elke temperatuur een bepaald volume beantwoordt, en dat dit niet de temperatuur verandert, zegt men dat het volume van de temperatuur afhangt, of wel, dat het een functie daarvan is. Do temperatuur wordt de onafhankelijk veranderlijke, liet volume de afhankelijk veranderlijke, genoemd.

Dezelfde termen worden in alle soortgelijke gevallen gebezigd. Zoo is de tjjd in welken een slinger een schommeling volbrengt een functie van de lengte van den slinger. Het gewicht van een liter waterhoudenden alcohol is een functie van do verhouding der daarin aanwezige hoeveelheden alcohol en water. Kveneens kan men den logarithmus van een getal een functie \,in dit getal zelt, en don sinus van een hoek een functie van den hoek noemen.

Een functie is bekend, wanneer men weet welke waarde zij voor elke waarde der onafhankelijk veranderlijke aanneemt.

Iedere bekende functie kan in een tabel worden voorgesteld. De tabel van de vorige §, do logarithmen- en sinustafels kunnen als voorbeelden dienen.

S 5. Algebraïsche voorstelling van een functie. Als ./• een

veranderlijke grootheid is, zal elke algebraïsche ofgoniometrische

uitdrukking waarin x voorkomt, b. v. .'i x _|_ 5, yi i r \ Q

l' e', sin x, t g («./■_)_/,), cen functie van x zijn.

Heeft men do waarden van een functie door metingen leeron kennen en in een tabel vereenigd, dan ligt het voor de hand te beproeven, die functie door een uitdrukking zooals de zoo even bedoelde voor te stellen.

trachten wij dit te doen voor de in § 1 opgegeven waarden van het volume van een hoeveelheid water. Wij zullen ons daarbij beperken tot bet temperatuurinterval van 7Q,2 tot 19°,2.

Het eenvoudigst zou de gezochte uitdrukking worden wan-

N

Sluiten