Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Jw

dat de aarde een bol is en dat zijn dichtheid niet op onregelmatige wijze van punt tot punt verandert, maar op alle plaatsen die even ver van het middelpunt liggen, even groot is, dan leert een wiskundige beschouwing dat die resultante naar het middelpunt gericht is, en dezelfde grootte heeft alsof de geheele aantrekkende massa in dat punt was vereenigd. De resultante is, evenals alle krachten, waaruit zij is samengesteld, evenredig met de massa \an het aangetrokken voorwerp; daarom vallen alle lichamen even snel.

b. Verder moeten — als werkelijk de zwaartekracht een uiting van de algemeene aantrekkingskracht is —de kracht die op een deeltje nabij het aardoppervlak werkt, en de aantrekking die een even groot deeltje der maan van de aarde ondervindt, omgekeerd evenredig zijn met de vierkanten van de afstanden waarop zij van het middelpunt der aarde verwijderd zijn; daar de afstand van de maan tot dit punt 60 maal zoo groot is als de straal van de aarde, moet dus de eerste kracht 3600 maal zoo groot zijn als de laatste. Nu kunnen wij de versnelling van een vallend lichaam op 980 cm per sec stellen, en men kan ook (§ 105) de versnelling van de maan berekenen. In aanmerking nemende dat de omloopstijd van de maan 27 dagen en 8 uren is, en den omtrek van de aarde op 4 x 10" cm stellende, vindt men voor die laatste versnelling 0,27 cm en dit is inderdaad 3000 maal kleiner dan Ü80 cm.

Wij kunnen nu ook inzien hoe het komt dat (§ 108) de waargenomen versnelling van een vallend lichaam, ook nadat zij van den invloed der aswenteling ontdaan is, op verschillende plaatsen niet dezelfde waarde heeft. Zooals men weet, is de aarde niet zuiver bolvormig, maar aan de polen afgeplat, zoodat het oppervlak nagenoeg een omwentelingsellipsoïde is, zooals die door de wenteling van een ellips om de kleine as ontstaat. De afstand van de polen is ongeveer 1;300 korter dan de middellijn van den aequator. Berekent men nu voor zulk een lichaam de resultante van de aantrekkingen op een voorwerp nabij

Sluiten