Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Het verdient opmerking, dat zulke lijnen altijd kunnen worden getrokken, wanneer de kracht in elk punt der ruimte gegeven is, ook dan, wanneer de krachten niet van dien aard zijn, dat de arbeid bij een zekere verplaatsing alleen van den begin- en den eindstand afhangt (verg. g 127)] Ts dat wel zoo, en is er dus van een arbeidsvermogen \an plaats sprake, een geval, dat zich voordoet wanneer de op het stoffelijke punt werkende kracht aan de aantrekking door een vast stelsel M (Fig. 100) te wijten is, dan kunnen wij aan het gezegde nog iets toevoegen.

Laat men nl. het bewegelijke punt van A uit een oneindig kleinen weg doorloopen, loodrecht op de krachtlijn, dan verricht de kracht geen arbeid; het arbeidsvermogen van plaats is dus niet veranderd. Daar men zulk een verplaatsing loodrecht op de krachtlijn nog verschillende richtingen kan geven, bestaat er een oneindig klein plat vlak, waarin overal de potentieele energie dezelfde waarde heeft als in A. Na dit element doorloopen te hebben, kan het bewegelijke punt, altijd in een richting loodrecht op de krachtlijn, waarop liet zich juist bevindt, verder gaan. Op deze wijze ziet men dat een oppervlak kan worden aangegeven, dat de krachtlijnen overal rechthoekig snijdt, en de eigenschap heeft, dat in elk punt ervan het arbeidsvermogen van plaats dezelfde waarde heeft.

In Fig. 100 zijn een paar dergelijke oppervlakken, die de aantrekkende massa omringen, geteekend; aan het buitenste is natuurlijk do potentieele energie het grootst.

Was een dezer oppervlakken van een vaste stof vervaardigd, en was het bewegelijke punt erop geplaatst, dan zou het door de kracht die erop werkt niet verplaatst worden. \ andaar do naam evenwichtsoppervlakken.

Tn de ruimte rondom een enkel aantrekkend punt O zijn deze oppervlakken bollen met O tot middelpunt; de krachtlijnen zijn recht en naar O gericht.

Hetzelfde geldt, wanneer men van kleine afwijkingen afziet, van het krachtveld der zwaartekracht, dat de aarde omringt. Over een kleine uitgestrektheid, zooals die van de \citrekken waarin wij onze proeven nemen, mag men

fut

Sluiten