Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

niet kunnen bestaan en zou het voortgaan onmogelijk zijn.

Is de vloer ruw genoeg, en zelf bewegelijk, dan zal hij achterwaarts gaan. Men heeft daarvan verschillende toepassingen gemaakt; wij wijzen er alleen op dat een persoon die een schuit voortboomt, deze met zijne voeten naar achteren duwt. Hij zelt wordt door het dek van het vaartuig naar voren gedrukt, maar behoudt dezelfde plaats, daar hij van den boom dien hij tegen den vasten bodem duwt, een tegengestelde kracht ondervindt.

Het voortbewegen van een vaartuig door roeiriemen, raderen of een schroef komt hierop neer, dat men op het water een kracht uitoefent naar achteren; daardoor wordt weer een reactie veroorzaakt, die op het vaartuig werkt.

Het zwemmen der visschen en de vlucht der vogels hebben met deze bewegingsmiddelen eenige overeenkomst. De voor het opstijgen noodige terugwerking wordt door een vogel op. gewekt, terwijl hij de vleugels neerklept. Wel is waar ondervindt hij bij het opslaan der vleugels een kracht naar beneden, maar de snelheid der bewegingen en de stand der vleugels zijn zoo, dat de lucht bij het neerslaan een grooteren tegenstand biedt dan bij het opkleppen.

Als laatste voorbeeld van de terugwerking die elke werking vergezelt, vernielden wij het geval van een lichaam dat wordt voortgeti okken over een vlak, b.v. het blad eener tafel, waarvan het een wrijving ondervindt. Het lichaam tracht dan het vlak met een aan deze wrijving gelijke kracht mee te sleepen.

§ 82. Meten van krachten. Om de grootte van krachten door getallen te kunnen voorstellen, moeten wij vooreerst vaststellen naai welken regel wij de verhouding van twee krachten zullen bepalen, en ten tweede een bepaalde kracht als eenheid kiezen. Nu zagen wij reeds in § 75 dat de uitwerking eener kracht bestaat in de snelheidsverandering, de versnelling, die zij aan een lichaam geeft; het zou dus voor de hand liggen, de kracht evenredig aan die versnelling te stellen. Misschien is het echter iets duidelijker, wanneer wij nu beginnen met de grootte van krachten te beoordeelen naar

Sluiten