Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Heeft men met lichamen te doen, die uit verschillende zelfstandigheden bestaan, dan moet, zal de wet eenigen zin hebben, eerst worden vastgesteld, naar welken maatstaf men de hoeveelheden stof die zij bevatten met elkaar wil vergelijken. Wij zullen nu overeenkomen te zeggen dat b.v. een stuk koper en een stuk ijzer dezelfde hoeveelheid stof bevatten, als zij op dezelfde plaats der aarde evenveel xcegen. Een stuk koper met het gewicht K en een stuk ijzer met het gewicht 2 K bevatten volgens deze opvatting hoeveelheden stof die tot elkander staan als 1 tot 2, en op deze lichamen kannen nu weer de bovenstaande redeneeringen worden toegepast, zoodat ook in dit geval de wet doorgaat.

De hoeveelheid stof van een lichaam wordt de massa genoemd. Zooals wij zagen, zijn de massa's van verschillende voorwerpen evenredig met hunne gewichten op dezelfde plaats der aarde; de balans is dan ook het werktuig dat ons dient om massa's met elkaar te vergelijken. Toch moet men de begrippen gewicht en massa scherp van elkander onderscheiden. Het gewicht van een lichaam is de kracht waarmede het door de aarde wordt aangetrokken; het is grooter of kleiner, naarmate wij onze waarnemingen dichter bij de polen der aarde of dichter bij den aequator doen. De massa daarentegen verandert niet als men het lichaam over het aardoppervlak verplaatst en men kan de massa's van twee lichamen vergelijken door proeven waarbij de zwaartekracht in het geheel niet in het spel is, b.v. door die lichamen met een spiraalveer over een horizontaal vlak voort te trekken en de, telkens bij een bepaalde uitrekking der veer bestaande versnelling te meten.

§ 86. A oorbeelden van den invloed der massa op de bewegingsverschijnselen. Naarmate de massa van een lichaam grooter is, zal een zelfde kracht langeren tijd noodig hebben om een bepaalde snelheid teweeg te brengen. En evenzoo zal de tijd gedurende welken een kracht moet werken om een reeds bestaande snelheid te vernietigen, bij een lichaam van groote massa langer zijn dan bij een klein lichaam. De aan de beweging tegengestelde snelheden die de lichamen

Sluiten