Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

VAN 'S HEEREN ORDINANTIËN.

leermeester van heden en toekomst wil doen optreden, te veel gedrukt door propagandistisch motief, om aan de wetenschap bevorderlijk te zijn. Bij haar toch wordt alle geschiedenis de geschiedenis van klassenstrijd; van den strijd tusschen „bezitters" en „proletariërs", en waar dit eenmaal vaststaat, ziet men natuurlijk ook in alle geschiedenis den klassenstrijd. Met een „beroep op de historie", meteen: „de geschiedenis leert", dat de maatschappij, met communaal bezit begonnen, thans op weg om al meer tot privaat-bezit van enkelen te komen, straks van „kapitalistische" in „socialistische" zal omslaan, eerst in eene met nog slechts communaal bezit van productie-middelen, eindelijk in eene met volslagen communisme; met een „beroep op de historie", met een: „de geschiedenis leert", dat, met de verandering der oeconomische toestanden, ook veranderen het recht en de zedelijkheid — met dit alles zegt men meer wat men wenscht, dan wat men weet, en laat dit de geschiedenis zeggen.

Het is deze hare partijdigheid en deze hare eenzijdigheid, die de materialistische opvatting der geschiedenis hare juistheid, en daarmede het karakter van wijsgeerige geschiedenis ontnemen.

VIII.

BEOORDEELING VAN HET SOCIALISME.

( Vervolg.)

De arbeider is zijn loon waardig.

Lukas io : 7.

Bij de beoordeeling van de Sociaal-democratie in betrekking tot den eigendom, aangevangen in het vorige hoofdstuk, hebben wij haar eene grondstelling: de materialistische opvatting der geschiedenis, als onjuist leeren kennen. Thans die beoordeeling voortzettend, zullen wij hare andere grondstelling, de theorie der meerwaarde, de „tweede groote ontdekking van Marx", nader onderzoeken.

In dit hoofdstuk alzoo over de theorie der meerwaarde.

Bij de beschrijving van het stelsel der Sociaal-democratie, verbonden aan den naam van Karl Marx, hebben wij, in het vijfde hoofdstuk over het achtste gebod, van deze theorie der meerwaarde reeds een vrij uitvoerige uiteenzetting gegeven.

Kort saamgevat en zoo eenvoudig mogelijk uitgedrukt, komt deze theorie op het volgende neer.

Wat de ondernemer koopt, is de arbeidskracht van den werkman in den vorm van handenarbeid: wat hij verkoopt, zijn de waren, de goederen, waarz« de arbeid van den werkman vervat is, en die aan deze hun waarde, volgens Marx hun eenige waarde geeft; en de meerdere

Sluiten