Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vertrekken maar hij kan zorg dragen hem niet te missen, als hij vertrekt Welnu, de Duitsche regcering had inderdaad gezorgd, niet te laat te komen zij was zelfs het eerst aan den trein geweest en had zich de plaats kunnen uitzoeken, die haar het best leek. De moord der zendelingen was hiertoe uitnemend te stade gekomen, en de onderneming zelve, die hieruit voortvloeide, bood bovendien den Keizer de gelegenheid om zijne vlootpolitiek nog eens luide voor zijn volk te verkondigen en aan te bevelen.

SSÏÏTSr , ï f Wilhelm d„„ 15- December 1897

gram van den ultsPrak bij het afscheid van zijn broer, noemde hij den tocht

Keizer. naar China, dien deze ging ondernemen, „die erste Bestatigung des neu geeinten und neu entstandenen Deutschen Reiches in seinen überseeischen Aufgaben hij sprak van de verbazingwekkende ontwikkeling van den Duitschen handel, van zijn plicht om dien te beschermen. „Es soll unter dem schützenden Panier unserer deutschen Kriegsflotte unserem Handel, dem deutschen Kaufmann, den deutschen Schiften das Recht zuteil werden, was wir beanspruchen dürfen; das gleiche Recht, was von 1 remden allen anderen Nationen zugestanden wird. Neu ist auch unser Handel nicht; war doch die Hansa in alten Zeiten eine der gewaltigsten Unternehmungen, welche je die Welt gesehen, und es vermochten einst die deutschen Stadte Plotten aufzustellen, wie sie bis dahin der breite Meeresrücken wohl kaum getragen hatte. Sie verfiel aber und muszte verfallen, weil die eine Bedingung fehlte, namlich die des kaïserlichen Schutzes. Jetzt ist es anders geworden, die erste Vorbedingung: das Deutsche Reich ist geschaffen, die zweite Yorbedingung: der deutsche Handel blüht und entwickelt sich, und er kann sich nur gedeihlich und sicher entwickeln, wenn er unter der Reiclisgewalt sich sicher fühlt. Reichsgewalt bedeutet Seegewalt, und Seegewalt und Reichsgewalt bedingen sich gegenseitig so, dasz die eine ohne die andere nicht bestehen kann."

D9°oot80he f6 1!iSt°riSChe beschouwingen van den keizerlijken redenaar mochten wat scheef zijn, aan zijne bedoeling viel niet te twijfelen. Nog juist was hij door den Rijksdag gedwarsboomd in zijne vlootplannen, die op de marinebegrooting in Maart 1897 twaalf millioen had geschrapt. Maar oe oos ook, hij liet zich niet afschrikken, en de gebeurtenissen van dit eigen jaar 1897 kwamen hem te hulp; overal waren schepen noodig bij Haïti, waar geweld gepleegd was aan een Duitsch onderdaan, bij Kreta, dat door de groote mogendheden werd geblokkeerd, maar vooral

Sluiten