Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

reeds den grond had gelegd. Het geloof van Thomas rust dus op de vereeniging van twee ervaringen, waarvan de eene behoort tot de zedelijke de andere tot de stoffelijke wereld. De zedelijke ervaring is ontstaan door het woord van Jezus, door de onmiddellijke en natuurlijke uitspraken van Jezus' geest en zelfbewustzijn. Om iemand te kennen moet men meer doen dan hem zien, men moet hem hooren, hein hooren niet slechts nu en dan, in gewichtige oogenblikken maar in zijn dagelijkschen omgang; niet hooren zooals wij dat zoo vaak doen, als wij door onze onoplettendheid en onze minachting toonen hoezeer wij met ons zeiven bezig zijn en hoe weinig wij anderen waardeeren, maar hooren met opmerkzaamheid en nadenken, hooren met ons hart en ons geweten. Zoo heeft Thomas naar Jezus gehoord, en de vrucht van dat hooren is de vatbaarheid voor het geloof hier door hem beleden; de grondslag was daardoor gelegd voor het oordeel hier door hem uitgesproken.

Maar dit hooren was niet voldoende; het woord alleen heeft dit geloof niet doen ontstaan. Integendeel: had hij in Jezus den God des geestes gezien, na het kruis zou hij reden genoeg gevonden hebben om aan een God der stof te gelooven, die machtiger is dan die des geestes. Buiten de opstanding des Heeren is de godsdienstigste mensch noodzakelijk niet deïst maar dualist, dat is: hij gelooft aan een eeuwige tweespalt in de wereld.

Wij vermogen, nadat de geschiedenis der menschheid ons door het Christendom is verklaard geworden, wij vermogen te erkennen, wat Thomas niet kon inzien, namelijk dat de levensvraag van zijnen geest ook die is der gelieele menschheid. Daarom juist vond de opstanding van Jezus geen geloof bij degenen die hem niet hadden gekend noch liefgehad, omdat de natuur over den geest met noodzakelijke en onbedwingbare overmacht scheen te heerschen. Aan de eene zijde: verwachtingen, behoeften, begeerten van geheel geestelijken aard: aan de andere zijde: de dood, de redelooze, de onverbiddelijke, die aan al deze verwachtingen, behoeften en begeerten ten eenenmale den bodem insloeg. De schrikkelijke tegen-

Sluiten