Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

jectieve geweest zijn? en dan, met meerdere vrijmoedigheid: wat is liet subjectieve geweest?

Het objectieve, het voorwerpelijke, uitwendige, wat niet uit, maar tot het gemoed kwam, wat kan het geweest zijn?

De vier evangelisten stellen het ons alzoo voor, als iets dat aan Jezus, niet door Jezus geschiedde.

Zullen wij zeggen: dit is slechts vertolking van het inwendige? Maar ik vraag: hoe komen de beelden in de inwendige wereld wanneer daaraan niets uitwendigs beantwoordt, wanneer het oog des geestes geen voorwerp ontmoet waarop het ziet? Als wij naar binnen zien, zien wij niets; maar van het geestelijk oog geldt hetzelfde als van het lichamelijke dat zijn beeld is: het ziet naar buiten. Verbeelding in haar gezonden toestand is geene inbeelding, maar de gave om te zien wat verborgen is.

Zal men dan zeggen: wij kennen de natuur. Wat men hemel noemt is de dampkring; eene stem Gods in de lucht is eene ongerijmdheid en een geest die lichamelijk is eene onzinnigheid-

Deze evangelieschrijvers, levende in de eeuw van Augustus, kinderen van een volk onder welks stamverwanten de studie der natuur inheemsch was, waren niet zoo onnoozel om den dampkring te houden voor eene zoldering en den God die hemel en aarde gemaakt heeft voor een mensch sprekende met menschelijke organen, om nog bevangen te zijn in die kinderlijke voorstellingen over den bouw van het heelal, waarvan het bekend is dat zij althans reeds sedert acht eeuwen niet meer voor de beschaafde volkeren der oudheid bestonden.

Het zoude kunnen zijn, dat die Mattheus en Lukas en Johannes, indien zij opstonden uit hunne graven, recht zouden hebben tot de moderne wonderloochenaars alzoo te spreken: o gij onverstandigen en tragen van hart om te verstaan wat uwe eigene natuurwetenschap, waarop gij u gestadig beroept, u kon leeren. Weet gij het niet, dat de natuur u niets dan hare uiterste vormen ontdekt, u slechts de slippen van haar gewaad vertoont, dat uwe

Sluiten