Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

waarin zulke krachten werken, die de electriciteit van het eene eindpunt naar het andere drijven, en waarvan de galvanische elementen voorbeelden zijn, zullen wij in het algemeen stroomgevers noemen. Van de eindpunten noemen wij dat waar de electriciteit door die krachten naar toe gedreven wordt, de positieve en het andere de negatieve pool.

De electromotorische krachten kunnen op zeer verschillende wijze over den stroomgever verdeeld zijn; in een galvanisch element b. v. moeten wij ze, zooals wij reeds weten, aan de contactplaatsen zoeken. Wij kunnen intusschen al die krachten tot één enkele grootheid samenvatten, die wij nu voor een oogenblik de electromotorische werking van den stroomgever noemen en die wij door E zullen voorstellen.

W ij kunnen als maat voor die electromotorische werking het potentiaalverschil nemen dat zij, wanneer er geen sluitdraad is, tusschen de polen teweegbrengt, dus, wanneer dan de potentiaal van de positieve pool V, en die van de negatieve V is

e = V,-V2

stellen. Wij kunnen echter ook de electromotorische werking meten door den arbeid dien de electromotorische krachten in den stroomgever verrichten, wanneer hij in de richting van de negatieve naar de positieve pool door een eenheid electriciteit doorloopen wordt. Dat de beide opvattingen op hetzelfde neerkomen, kan men inzien door een redeneering, zooals wij in § 436 bezigden.

Stel dat de polen van den stroomgever verbonden zijn met de platen van een condensator, door lucht van elkaar gescheiden. Dan wordt deze -eladen tot een potentiaalverschil V, — V2, en wanneer S het oppervlak de/ platen en d hun onderlingen afstand voorstelt, heeft men voor de lading van den

condensator voor het arbeidsvermogen dat daaraan beantwoordt,

(1 "V2)^ S / "y tt y> o

Yj en voor de aantrekking der platen -—' —— (S S 433

"1 d 1

439 en 441). [Bezigt men de gebruikelijke eenheden, dan moet men deze drie uitdrukkingen alle door 4 t deelen], Naderen nu de platen tot elkaar

6,6n —S kleinen afstand dan neemt, daar V, _ V2 constant blijtt, de lading toe met een bedrag

e = (v,-v,)S3 r (V,-yt)S>-|

dl L 4 Td'i J' ' • • • (i0)

Sluiten