Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

toe en pastoor Kneipp te Wörrishofen in Beieren heeft duizenden zenuwlijders gezond naar huis gestuurd, na hen eenigen tijd aan een leefregel gewend en daarbij op hunne bloote voetjes dag aan dag door zijne beekjes en zijne bedauwde weiden te hebben laten wandelen. Van de drinkkuren, van de alcalische, de ijzerhoudende en de koolzuurrijke bronnen en van de baden behoeven we hier niets te zeggen. Die zijn voor de welgestelden, voor de menschen met geld en tijd. Ongeveer gelijk de sanatoriën. In de laatste werkt men met de lucht, in de eerste met het water. De groote meerderheid der menschen kan er niet van profiteeren: zij is aan huis en arbeid gebonden.

Doch die groote meerderheid behoeft nog veel onderricht. Heil en onheil liggen in de natuur naast elkander; de meerderheid ziet het niet: de kleine minderheid moest zich harer wat meer ontfermen en het haar wijzen, op het gevaar af van met de profeten afgewezen te worden.

VI.

Heil en onheil liggen in de natuur naast elkaar. De grond, waarop wij leven, is de voortbrenger van al wat ons voedt en onderhoudt, van al onze welvaart en onzen rijkdom. Hij ontvangt al het onreine, waarvan wij ons ontdoen, hij ontsmet, hij ontbindt, hij doet nieuw leven ontkiemen en bloeien in eeuwigen kringloop.

Doch uit hem duiken ook de doodelijke miasmen op, als wij onze woningen bouwen, waar wij hem eerst verontreinigd hebben.

Terecht heeft de Fransche voorvechter der algemeene verspreiding van kennis der gezondheidsleer, Prof. Arnould, gezegd, dat de grond de bronwel en bewaarplaats des levens is, maar even terecht heeft hij daarbij gevoegd, dat wij steeds oplettend en voorzichtig met hem moeten wezen.

't Is onze eigen schuld, dat er woningen zijn, waarin het eene geslacht na het andere een kwijnend, ziekelijk leven lijdt. Wij hebben ze gezet, waar ze niet moesten staan: wij hebben de geschiedenis van de plek, die we kozen, niet bestudeerd, we zijn onbedachtzaam, misschien onwetend, misschien ook wel onverschillig geweest. Misschien ook is ons geweten gezwicht voor de stem van het winstbejag. En zoo

Sluiten