Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

" Unktion des Gehirns" is; hier verwijst hij ons van den beginne af naar het sensisme, willen wij het wezen onzer ziel leeren kennen. Nu moge hij zich nog zoo dikwijls aan inconsequentie aan contradictie schuldig maken, zijn besluit is logisch • ofwel na den dood blijft er van den mensch niets over ofwel' we moeten gelooven aan een wonder als van een Verdauuneohne Magen." De geringste s,„or„is i„ hel ,,Cere^3 belemmert de geregelde werking van ons verstand, maakt haar onmogelijk; dan hangt ons verstand af van de materie en is er ui den mensch geen beginsel, dat een bestaan heeft van de stof onafhankelijk. — Waarlijk „durus est liic sermo," maar niet nieuw ; Democritus, Epicurus, Leucippus en zoovele anderen leerden juist hetzelfde. Schopenhauer had dit moeten weten evenals hij zich had moeten herinneren, dat Plato, naar wiens leer h.j ons verwijst om van de zijne een beter begrip te lijgen, ) met de materialisten van zijn tijd niet erg dweepte Inconsequentie is intusschen wel eens meer het gevel van een slecht geheugen en daarom willen wij Schopenhauer van de begane fout allerminst een grief maken; ook willen wij ons met wagen aan een opsomming van de argumenten, welke Aristoteles en zijn groote volgelingen aanvoerden om de ongerijmdheid aan te toonen dezer materialistische beweringen Had Schopenhauer, toen hij zijn redeneering neerschreef, een \\eimg gereflecteerd, dan had hij kunnen zien, dat de woorden door hem op het papier gebracht, niet enkel en alleen afhangen' van de pen waarmee hij de letters vormt; hij had dan kunnen begrijpen, dat een handelend wezen bij het verrichten zijner handelingen zeer dikwijls een instrument moet bezigen, maar daarom, wat zijn bestaan betreft, nog niet afhankelijk wordt van het gebruikte werktuig, noch dit laatste het intrinsieke wezen der handeling bepaalt. En als hij dan verder had gedacht dan was hij wel zonder veel moeite tot het besluit gekomen dat' al moet ons verstand steeds gebruik maken van het „Cerébalsystem het toch een „latius hos" is te concludeeren: dus het kennend bewustzijn - het verstand - is heelemaal afhankelijk van de materie in al zijn doen en laten, in zijn „zijn," en: een spintu^le ziel is in den mensch niet te vinden. Hij had dan

um so beseer vorbereitet und empfangJicher sein mlch zu höhren''' bladz. XIL

Sluiten