Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Als opmerking voegen we hier nog aan toe, dat de leer van de menscbelijke wilsvrijheid tegenwoordig ook is uitgeworpen door de ongeloovige wetenschap. Gelijk op den drempel der 19e eeuw die vrijheid hoog werd uitgeroepen, zoo is men op den drempel der 20e eeuw vervallen in een ander uiterste. De tegenwoordige ongeloovige wetenschap spreekt het openlijk uit, dat de mensch geen vrijen wil heeft, en zij trekt daaruit de conclusie, dat hij dus niet verantwoordelijk is voor zijn daden. Misdadigers moeten daarom, gelijk prof. Ferri uit Italië in 1901 overal in Nederland heeft verkondigd, niet gestraft maar verpleegd worden. Openlijk verklaarde deze Socialist-materialist, dat de leer van een vrijen wil dwaasheid is.

Evenwel is dit toch niet hetzelfde als wij leeren. Want wij leeren tevens de verantwoordelijkheid van den mensch, en eeren hem daarin weer als beeld Gods. Terwijl de nieuwere wijsbegeerte van Deïsme is vervallen tot Pantheïsme, en de vrijheid van den wil heeft ingeruild voor de leer van het Determinisme, d. w. z. dat de mensch alleen onder het noodlot der omstandigheden geheel buiten zijn verantwoordelijkheid is wat hij is.

Op dit standpunt houdt de »zonde" dus op te bestaan. Alles is noodzakelijk, en daarom feitelijk goed. Maar dan is ook God een in zichzelf tegengesteld iets. God is op dit standpunt de openbaring dezer tegenstelling; maar zoo iets sluit het begrip God uit; God is het absolute goed juist. En aangenomen, dat de wereld leeft onder zoo'n ijzeren noodzakelijkheid zonder zelfverantwoordelijkheid, dan behoort dit tot het wezen der dingen, en is het goed om niet te trachten iets te verbeteren. Ja, feitelijk kan men dat niet trachten. Toch tracht b.v. genoemde prof. Ferri nog wel met socialistische remedie het kwaad te bestrijden ; maar dan schijnt hij toch alvast niet onder dat «noodlot" te leven, want zijn wil komt er tegen in verzet. Dat is : in de practijk bewijst men door zijn verzet en poging tot verbetering dat het juist niet waar is, wat men in de leer verkondigde, dat een absolute noodzakelijkheid of noodlot alles beheerscht krachtens natuur.

B. De Raad des Vredes.

Daaronder wordt verstaan, dat God Drieëenig van eeuwigheid

Sluiten