Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

daarvan was vanzelf, dat de stembusstrijd op eens van karakter veranderde, gelijk dan ook door niemand minder dan Prof. Buys volmondig werd erkend en aldus geprezen: «De vuile lasterlijke pamfletten, welke elders tot het onmisbaar geleide van elke verkiezing behooren, worden hier (n.1. in de Standaard) zorgvuldig vermeden; de toon is gematigd, maar vol ernst en volkomen berekend voor het publiek, dat men voor oogen heeft.» !)

Dat was de eerste vrucht van Dr. Kuypers pers-arbeid. De tweede was, dat een geheel nieuwe partij gevormd werd uit menschen, die voor de politiek niets hadden gevoeld en öf zich er geheel buiten hielden, öf aan den leiband van eenige notabelen liepen. Voor de zaken van land en volk gevoelden ze niets. In doffe lusteloosheid ten opzichte van het leven van maatschappij, van volk en overheid, brachten zij hun dagen door. Gelezen werd er door den kleinen burgerman en door de landbouwende bevolking niets of weinig.

En thans ? In schier iedere gemeente is er, sinds het optreden van Dr. Kuyper, een belangstelling voor de publieke zaak gekomen, die de hoog bejaarden, zich de vroegere lusteloosheid en onverschilligheid herinnerende, telkens de handen van verbazing in elkander doet slaan. En deze belangstelling wordt bijna uitsluitend gevonden bij de menschen, die onder den invloed van Dr. Kuypers dagblad-artikelen en andere geschriften zijn gekomen. Tal van groote, welvarende dorpen, waar voorheen de wil van een grondeigenaar of zijn rentmeester de wet voor kiezers en niet-kiezers was, volgen thans grootendeels het advies van de Standaard. Alleen ten gevolge van de bezieling, die uitging van het woord van den schrijver. En dit opgewekt politiek leven wordt niet alleen in dagen van verkiezingen waargenomen, staat alzoo niet op zichzelf, maar is vrucht van een merkwaardige verandering in de levensbeschouwing en levenswijze van duizenden bij duizenden in onze steden en vooral in onze dorpen. Het best blijkt die verandering uit het onderling verkeer, uit de dagelijksche, huiselijke gesprekken, die vroeger

1) Gids, October 1873.

Sluiten