Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

afgerond en begrensd deel van de aarde. Wel hebben de Alexanders, de Cesars en de Napoleons getracht een wereldrijk te stichten en dus het menschelijk geslacht tot een organische eenheid te brengen; doch al die pogingen stuitten af op de fout, dat zij met de zonde niet rekenden. En ook de propaganda der socialisten en anarchisten om alle scheidslijnen tusschen het eene volk en het andere volk uit te wisschen of om alle gezag van den eenen mensch over den anderen weg te nemen, moet op niets uitloopen. Het is een terug-grijpen naar het verloren Paradijs, dat in deze bedeeling niet meer is terug te vinden. Buiten zonde is geen rechtbank, geen politie, geen leger, geen vloot denkbaar, en evenzoo zou alle regeling en wet wegvallen, zoo het leven normaal en zonder stoornis zich uit eigen aandrift ontplooide. Maar hieruit volgt dan ook, dat alle vorming van Staten, alle optreden van de Overheid, alle mechanisch dwangmiddel om orde en goeden gang in het leven te waarborgen iets onnatuurlijks is; dat daarom aanleiding kan geven èn tot schrikkelijk misbruik van macht bij de machthebbers en tot overmoedig verzet bij de groote menigte. En hieruit nu is de eeuwenoude en eeuwenlange strijd tusschen Gezag en Vrijheid met zijn uitspattingen over en weer geboren.

De Overheid is door God ingesteld om der zonde wil — zoo beleed het Calvinisme het van den aanvang af, blijkens art. 3(3 der Ger. geloofsbelijdenis: «Wij gelooven. dat onze goede God, uit oorzaak der verdorvenheid des menschelijken geslachts, Koningen, Prinsen en Overheden verordend heeft, willende dat de wereld geregeerd worde door wetten en politie; opdat de ongebondenheid der menschen bedwongen worde, en het alles met goede ordinantie onder de menschen toega. Tot dat einde heeft Hij de Overheid het zwaard in handen gegeven tot straffe der boozen en bescherming der vromen.»

Het Staatsleven en de Overheid hebben we dus als onmisbaar redmiddel uit Gods hand te ontvangen; maar aan den anderen kant hebben we op onze hoede te zijn tegen het gevaar, dat in de Staatsmacht voor onze corporatieve en persoonlijke vrijheden

3

Sluiten