Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

degenen, die steeds door de Christelijke kerk zijn gewantrouwd, veroordeeld of afgewezen. Zij doet dit niet onbewust, maar integendeel, juist omdat ze meent, dat dezen do eigenlijke Christelijke leer zuiverder hebben bewaard dan de kerk zelf. — Dat is een zeer gewoon verschijnsel. Zoo schreef in 1699 Gottfk. Arnold zijn „Unparteiische Kirchcn- und Ketzerhistorie", die „bei ausserstem Widerwillen gegen jegliche Orthodoxie wahres Christentum seit dem 4 Jhd. nur bei Sekten, Separatisten und Ketzern finden konnte" x) en „waarin elk ketter een heilige en elk kerkvader een twistzoeker is geworden" 2). — Al de mystieken worden voorts door haar geannexeerd; hoewel zij, rechtvaardiger dan menig theosooph, die tegen den naam „moderne" theosophie fulmineert, op blz. 118 van Es. Chr. verklaart: „Yet, as we salute reverently these Children of the Light, scatterod over the centuries, we are forced to recognise in them the absence of that union of acute intellect and high devotion which were welded together by the training of the Mysteries, and while we marvel that they soared so high, we cannot but wish that their rare gifts had been developod under that magnificant disciplina arcani."

Thans rijst do meer algemeene vraag, of het Christendom een godsdienst onder al de andere is, misschien beter, maar niet in wezen verschillend, — dan wel of het een geheel eenige plaats inneemt, en met geen der andere te vergelijken is, omdat het principieel een ander karakter draagt. Volgens de theosophen is het eerste 'tgeval, volgens de Christenen het tweede. Zij kunnen niet toegeven, dat hun religie gleichberechtigt is met do andere, doch moeten veeleer zeggen, dat de hunne de eenige is, welke dien naam in den eigen-

') Kürz, Lehrbuoh der Kirchengeschichte 13 II § 162, 4. 2) „Het Gereformeerde Beginsel in de Kerkgeschiedenis", door dr. H. H. Kuypek. Leiden, D. Donner, 1900. blz. 36.

Sluiten