Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

verwaarloozen. x) Zij belijdt die het beste en past deze gedachte ook het nauwkeurigst toe, omdat zij door Gods openbaring het helderste inzicht heeft ontvangen ook in deze waarheid.

Ten laatste een woord over den naam „moderne" theosophie. De theosophen zelf hebben heelwat daarop tegen. „Elle ne se donne pas, d'ailleurs, elle-même pour quelque chose de nouveau; a eu croire ses organes autorisés, elle ne fesait que continuer 1'oeuvre des siècles, n'ayant d'autre but que de la tenir au courant du progrès évolutionnel et d'en mettre les formules au niveau de ce progrès."2) Toch geeft, gelijk we boven (blz. 28) zagen, Annie Besant zelf toe, dat de overeenkomst vaak slechts heel uit de verte is. — Natuurlijk, het Pantheïsme is bijna zoo oud als de wereld, en zoo vinden we zeker hier en daar allerlei uitlatingen, die de theosophie als bekende gezichten begroet. Maar voor den nauwkeurigen onderzoeker zou het blijken, gelijk we bij het Christendom reeds hebben aangetoond, dat de theosophie veel annexeert wat haar niet toekomt, en dat veel overeenkomst slechts in schijn bestaat. Zooveel is zeker, dat met H. P. B. en Olcott een geheel nieuwe beweging, een geheel nieuw stelsel is ontstaan , dat men ter onderscheiding met de vroegere theosophie 3) niet ten onrechte met den bijnaam „moderne" betitelt. Alleen in zooverre gaan wij met het protest der theosophen mede, dat o. i. hun leer veelzins is een opnieuw doen verschijnen van oude dwalingen in een bekoorlijk nieuw gewaad, dat naar den smaak van onzen tijd is gesneden.

') „It ia eertainly the religion which has most impressed upon the minds of men the rights of their brother-men, and their obligations towards them" — zoo verklaart Williamson zelf (a. w. blz. 417).

J) Baissac a. w. blz. 46.

3) Chantepje (a. w. blz. 422): „De moderne theosophie zet volstrekt niet de traditie der christelijko voort."

Sluiten