Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

werpen is" 1). Wie ook maar een weinig met aandacht kennis neemt van de moderne theosophie kan niet anders dan dit oordeel beamen. Trouwens, waar de grenslijn tusschen God en Zijn schepping wordt uitgewischt, gelijk het Pantheïsme doet, moet wel het materialisme, zij het in den fijnsten vorm, worden aangehangen. Deus sive natura: God = de natuur; derhalve: geen absolute geest.

Welk een tegenstelling met het Christelijk gebed, dat de Heidelberger Catechismus „het voornaamste stuk der dankbaarheid" noemt, „welke God van ons vordert." (antw. 116). Bij de theosophon kan wat men wenscht evengoed bereikt worden zonder gebed, als men maar in staat is „a deliberate exercise of the will" uit te oefenen; doch dat is den meesten te moeilijk, vandaar dat ze bidden. De mensch dus, die het feitelijk alles doet. Bij den Christen een kinderlijk vragen aan God den Vader, Die voor ons zorgen zal en machtig is ons gebed te hooren, met Goddelijke almacht en wijsheid; Die wel ons gebed niet noodig heeft, want „uw Vader weet, wat gij van noode hebt, eer gij Hem bidt" (Matth. 6g), maar die nochthans zelf ons bidden geleerd heeft en ons heeft toegezegd en doen blijken dat ons gebed maar niet een ijdele vorm zou zijn.

Ook hier weer teekent zich dus duidelijk de grenslijn tusschen Theïsme en Pantheïsme af. Men kan niet vereenigen het geloof aan eenen God boven en buiten deze wereld, tot Wicn men zijne afhankelijke, ootmoedige gebeden op mag zenden, wetende dat Hij ze hooren zal, — en het geloof aan een God, die gelijk is aan de wereld, zich daarin manifesteert , en ons de gelegenheid geeft door sterke zielskrachten ons doel in hem te bereiken en daardoor hem beter zich te doen manifesteeren.

') a. w. blz. 131.

Sluiten