Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

„God overal evenzeer tegenwoordig en het heelal „is zijne woning."

En dan gaat Lang verder: „Men heeft slechts na „te gaan hoe oneindig veel in deze opvatting ligt „opgesloten — en daartoe is geen bijzondere diepzinnigheid noodig — om terstond in te zien dat „zij aan de gansche overgeleverde kerkleer den „bodem inslaat. Ook heeft de kerk van den beginne „af aan erkend, dat deze theorie der sterrekunde „niet met de kerkelijk-bijbelsche voorstellingen was „overeen te brengen. Melanchton zag daarin groot -gevaar voor het geloof, en de Paus dwong Galilei „te zweren dat de aarde stilstaat; slechts de mo„derne theologen, die naar het oude terug willen, „zien niets.

En op bladz. 139: „De oude rechtzinnigheid voor „wie het wezen van den godsdienst eigenlijk geen „punt van onderzoek was, gaf evenals de Katholieke „kerk op de vraag: wat is godsdienst? ten antwoord, „dat de godsdienst bestaat in de onderwerping van „den mensch aan de leerstukken en uitwendige „eeredienst der kerk. Naar dezen maatstaf meet de „rechtzinnigheid 's menschen godsdienstigheid af.

Door het geheele werkje van Lang heen vindt men een onbehoorlijk „afmaken" van die oude eerwaardige orthodoxie, een wijze van redeneeren, die u telkens herinnert aan blz. 2 met haar wondersteen, verbaasde menigte, gelukkige schriftgeleerden; aan die arme nieuwe profeten en de gebroken oude schalen; in elk hoofdstuk werpt de schrijver minstens een verachtelijken blik op het benijdenswaardige geslacht, dat de waarheid zoo maar in zakformaat voorhanden heeft.

Volgens Lang heeft het rationalisme den doodsteek toegebracht aan de orthodoxie; toch kan ook dat rationalisme geen genade bij hem vinden, omdat het de

Sluiten