Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lucas. Het was een tijd van bloei, 300 kerkgebouwen en gemeenten werden er toen in Boheme en Moravië geteld, wier leden echter niet afgezonderd maar tusschen de roomsche bevolking verstrooid woonden. Het aantal leden der Broederkerk beliep boven de 70.000. Zij was geworden en bleef het middenpunt van ontwikkeling en beschaving in beide landen. Eene confessie, catechismus en gezangboek, alles in de Boheemsche taal gesteld, werden uitgegeven.

Zoo scherp de Broederkerk zich tegen de Roomsche kerk kantte, zoo had zij van beginne af verbinding gezocht met gelijkgezinden. Zij had ze niet gevonden, tot het licht der Hervorming in Duitschland daagde. In 1522 reeds zien we hare afgezanten bij Luther. Eerst verstond men zich niet best. De Broeders laakten het gebrek aan kerkelijke tucht in 't werk van Luther, deze miste bij hen het duidelijk „door genade uit het geloof gered worden". Maar oprecht en ootmoedig leerde men elkander van beide kanten waardeeren. Den Broederen werd door luther de rechtvaardigmaking door het geloof ten volle duidelijk, zoo als b.v. het uit hun gezangboek in dat der tegenwoordige Broedergemeente overgenomen lied No. 246 bewijst. Ook de leer van de 7 sacramenten gaven de Broeders op. Luther verklaarde (1539): „al overtreffen de Broeders ons niet, wat de zuiverheid der leer betreft, toch verre weg wat hunne tucht en kerkorde aangaat", en een anderen keer: „gij allen, die het Evangelie belijdt, en onze „Augsburgsche confessie" zijt toegedaan, moogt vrijelijk aan de prediking en de bediening der Sacramenten onder de Broeders deelnemen". Hij had zelfs eene aanbevelende voorrede voor de geloofsbelijdenis der Broeders van 1535 geschreven, en zeide tot hen: „Zijt gij de apostelen der Bohemers, zoo als ik en de mijnen die der Duitschers".

Maar niet minder, veeleer meer voelden de Broeders zich tot de Hervormde kerken getrokken. Hier immers

Sluiten