Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

De zware onderdrukking in Boheme minderde van lieverlede, al was zij 7.00 sterk geweest, dat daardoor de bisschoplijke successie verbroken werd en de Broeders zonder op haar te letten in 1553 uit hun midden 2 nieuwe bisschoppen kozen en wijdden. Zachtere en minder energieke keizers wilden of konden een nieuwe herleving der Broederkerk niet hinderen. Ook de hervormde, meer nog de Luthersche belijdenis won vele volgelingen in Boheme. In 't begin der 17e eeuw waren der bevolking van Boheme Protestanten; het land was ten gevolge daarvan welvarend en het volk hoog ontwikkeld. De Broederkerk, al was ze niet aan leden de talrijkste, bevatte de elite der natie, hare geestelijkheid en haar adel muntte uit door beschaving, hare scholen waren de beste en meest bezochte, het Kralitzer bijbelwerk, in 1593 door haar uitgegeven, had voor Boheme de gelijke beteekenis als de Lutherbijbel voor Duitschland. Door de Protestanten in Boheme werd in 1609 de Boheemsche Majesteitsbrief van den zwakken, maar van de Jezuïten afhankelijken RUDOLF II afgedwongen. Daardoor werd aan alle belijders der Boheemsche confessie van 1575 vrijheid van godsdienst toegestaan. Deze, toenmaals mede door de Broeders opgesteld, beantwoordde door de wijze waarop de wezenlijke stukken des geloofs daarin waren op den voorgrond gesteld en de minder belangrijke betwiste stukken onaangeraakt bleven, aan het wezen der Broederkerk. Ook de streng Luthersche faculteit te Wittenberg had slechts met woorden van lof en waardeering van deze belijdenis gewaagd. Evenwel was ze toen ten slotte niet door de Broeders aanvaard, vooral om niet daardoor hun kleinood, hunne kerkelijke tucht, te verliezen. Nu echter sloten ze zich bij haar aan door de Unie met de Nieuw-Utraquisten — zoo heetten toen de Protestanten in Boheme officieel — die op 28 Sept. 1609 te Praag tot stand kwam. Zij voegden zich naar het NieuwUtraquistische consistorie, waarin ze zelf vertegenwoor-

Sluiten