Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

de geschiedenis van het Christendom, in al hare vertakkingen, als historicus.

Intusschen — gij gevoelt het — voor mijne rede heb ik thans een keuze te doen uit deze zeer uiteenloopende vakken. Wel ben ik diep ervan doordrongen, dat ik als kerkelijk hoogleeraar een nog hooger taak zal hebben te vervullen dan jonge mannen alleen tot zelfstandige theologen te helpen vormen*, maar in dit uur en op deze plaats komt het woord uitsluitend toe aan de wetenschap. Daarom heeft mijne keuze zich bepaald bij de geschiedenis van het godsdienstig leven, die onder de mij toevertrouwde studievakken de eerste plaats inneemt. Zoo zult gij het hebben verwacht, en zoo heb ik

het ook begeerd.

Wat voorts de nadere keuze van mijn onderwerp betreft: het zou natuurlijk het meest gewenscht zijn, indien ik het algemeene met het bijzondere, de geschiedenis der groote christelijke kerken met de veel minder omvattende der dissenters kon verbinden. Het komt mij voor, dat ik hierin alleen zal kunnen slagen, wanneer ik, met het oog op den rijkdom der verspreide stof, begin met mij te beperken. Daarom ga ik tot u spreken over de beteekenis der dissenters: echter niet in den geheelen ontwikkelingsgang van het Christendom, maar alleen in de kerkgeschiedenis van Nederland. De begrenzing is nauw, ik erken het; maar ook op deze wijze wordt het groote aangevuld door het kleine en, omgekeerd, dit kleine in 't licht gezien van het groote.

Sluiten