Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

sloeg zichzelven van de confessie en scheidde alzoo uit de Sociëteit". Een onbepaalde licentie mocht deze in geen geval toestaan; al had zij niet het recht iemand die buiten haar stond te veroordeelen, zij was toch bevoegd voor zichzelve zekere grenzen te trekken.

Eindelijk: de geloofsovertuiging dat de mensch door gehoorzaamheid heeft mede te werken met de goddelijke genade kon niet anders dan een gunstigen invloed hebben op de ontwikkeling der praktische godsvrucht. De zachtmoedige Camphuysen heeft het Calvinisme, met 't oog op de vruchten die het voor het zedelijk leven van velen droeg, een „slordige religie" genoemd. Laat het waar zijn, dat onze dichter niet genoeg theoloog was om de werkelijke diepte van Calvijn's leer te peilen, in zijn oordeel over de partij die hem zoo onbarmhartig had vervolgd, was hij niet liefdeloos. Tegenover de eenzijdigheid hunner tegenstanders hebben de Remonstranten mede de rechten der moraal in het godsdienstig leven gehandhaafd.

Ik vraag: is in dit alles niet veel, dat uitnemend christelijk mag heeten en dat ook voor de toekomst waarde heeft gehad? Terwijl ik dit zeg, denk ik aan de Gereformeerde Kerk der achttiende eeuw. Zij is niet kunnen blijven staan op het standpunt der Dordtsche vaderen. Zij heeft een antwoord op verschillende vragen gegeven, niet gelijk aan dat der Remonstranten, maar toch veel meer in hunnen geest dan vroeger.

Van 1724 tot 1774 was de beroemde Herman

Sluiten