Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

„Wat praat gij mij van slapeloos zijn door die praedestinatie. .. geldzucht, dat is de oorzaak! Wat praat gij mij van een vaak aan sterven toe zijn door die praedestinatie... gij, die zoo vaak u bedwelmt aan uw begeerten! Sterf af aan den kosmos door den waanzin, die daarin heerscht, te verzaken! Leef voor God en doe uw versleten horoscoop weg (rj)n ttuIuiuv ytvtoiv) door begrip van Hem! Wij zijn niet voor het sterven geboren, maar sterven om onze eigene schuld. Onze vrije wil is de oorzaak van onzen ondergang. Wij vrijen zijn tot slavernij vervallen. Om onze zonde zijn wij verkocht. Niets slechts is er, dat aan God zijn ontstaan dankt! Zelf hebben wij de boosheid voortgebracht. Maar als voortbrengers bezitten wij ook het vermogen haar weer weg te doen".

Oriëntalisme is hier duidelijk aanwezig. De Christen is verlost van de praedestinatie door de kennis, die hij heeft van de verlossende goddelijke persoonlijkheid. Of die kennis echter zuiver in een aanvaarden met den geest bestaat, of dat er nog sacramenteele zaken bijkomen, laat Tatianus hier in 't donker.

Hij zegt niet, als b.v. Chrysostomus (Hom. VI in Matth.), dat Christus de praedestinatie vernietigd heeft. Maar evenmin beweert hij met de leerlingen van den gnosticus Valentinus, dat de praedestinatie tot aan den doop van kracht blijft, doch dat daarna de gedoopte onder Gods persoonlijke bemoeienis komt te staan 1). Hij spreekt tot Grieken. Hunne populaire philosophie is het middel, waarmede hij hen winnen wil.

Op het tweede punt, de vraag n. 1. naar den aard van die kennis, waardoor de verlossing erlangd wordt, slaat hij dan ook geheel de philosophische richting in en beschrijft b. v. in

') Clem. Alex., Exc. ex Theod., 72, 78: 'ivu [iïtad'fl voiiq fig Xqustov TziGTtvGavrug airo rijg {ifiaQfiffTjg dg Trjv exthov nQÓvoiaii . . (78) tov (iaTTTlofiarog ovv y HfiaQfxturj, qwffiv> akijfhjg. Mitcc

df tovtov ovuért aï.r)9tvovoiv ol aavQoXóyoi.

Sluiten