Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

hij moet in zooverre er over teleurgesteld zijn, dat het Kabinet dien weg niet wil opgaan en zich niet zal leenen om die partijformatie in het leven te roepen.

Ik zou dan toch willen vragen of men niet voelt, dat men bij die tegenstelling gevaar loopt veel bitterder strijd in den lande te krijgen dan het geval is bij de positie die de rechterzijde inneemt. Daar is inderdaad telkens een tegenstelling, daar gaat het er telkens om, dat de een niet wil, wat de ander in het belang van het land en met het oog op belangen, wier behartiging naar zijn meening voor de hand liggen, noodzakelijk acht. Daar moeten telkens aan elkaar bittere verwijten worden gedaan en die werden dan ook niet gespaard in de dagen, dat men hier inderdaad had de tegenstelling tusschen conservatief en vooruitstrevend. Ik heb het reeds vroeger gezegd: de toon, die hier vroeger heerschte, wordt thans niet meer teruggevonden.

Nu zegt de geachte afgevaardigde uit Groningen: het Kabinet is vooral conservatief. Hetzelfde wordt door den geachten afgevaardigde uit Amsterdam III gezegd. Die geachte afgevaardigde zegt: indien iemand, die vlug ter be^n is, moet gaan loopen met iemand die stijve beenen heeft, dan komt hij niet zoo snel voort als de man met de stijve beenen gaan kan. Maar ik merk op: wanneer zij niet samen gaan loopen, blijft de mail met de stijve beenen zitten.

De geachte afgevaardigde uit Amsterdam III vindt dit uitstekend, maar het resultaat is dan, dat er van dien man met de stijve beenen ook geen notitie wordt genomen.

De geachte afgevaardigde uit Groningen had een ander beeld. Hij zeidè: wanneer drie vrienden gaan reizen, dan moeten zij, wanneer zij het reisplan gaan afspreken, zich richten naar den man die het minst ver wil gaan.

Maar wat is bij de linkerzijde het geval? Er werd mij medegedeeld, dat op een meeting een dergelijke vergelijking als de geachte afgevaardigde uit Groningen aan een anti-revolutionair spreker werd te gemoet gevoerd en dat deze daarop antwoordde: de linkerzijde lijkt op een gezelschap van vier vrienden, die met elkander op reis zullen gaan, maar die bij liet afspreken-van de reis het alleen met elkaar eens werden, waar zij niet naar toe zouden gaan, en toen de reis begon, gingen zij ieder een anderen kant uit. Dat doet mij ook begrijpen, dat de linkerzijde, psychologisch, niet zoozeer ingenomen is met de positie die het Kabinet blijft innemen. *

Moet nu op een coalitie rechts een concentratie links volgen? Daartegen bestaat bezwaar, dat begrijp ik. Er zijn hier wel eenige teekenen die doen denken, dat het daar naar toe gaat. De geachte afgevaardigde uit Enkhuizen schijnt wel een concentratie links te wenschen, waar hij de antithese-politiek op zoo scherpe wijze beslist vooropdrong, want er is niemand die de antithese-politiek zoo op den voorgrond heeft gesteld als juist de geachte afgevaardigde uit Enkhuizen.

De heer Troelstra schijnt het ook wel te willen en de heer Tydeman bijna, maar de heer Drucker, dunkt mij, niet. De heer Troelstra meent, dat het Kabinet krijgsgevangen moet blijven. IIij wenscht dat het geen meerderheid krijge en dat bij de beslissende stemmingen de sociaal-democraten den doorslag zullen geven, en om dit te bewerken, neigt de geachte afgevaardigde uit Amsterdam III zeer naar een concentratie.

De geachte afgevaardigde uit Tiel wenscht, zooals ik zeide, bijna een concentratie, want hij is zoo bezorgd, dat hij zijn parapluie opsteekt.

De heer Tydeman: Medeneemt.

Sluiten