Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

kunnen wij belijden, dat een zedelijke volkspolitiek geheel past in een christelijk zedelijk geheel, en beter daarin, dan in een materialistisch of naturalistisch geheel. Maar onze hedendaagsche gescheidenheid en vervreemding is nog het einde niet. Door onze theologie en organisatie kunnen wij in ieder geval medewerken aan den opbouw van een cultuur, die onze één=wordende aarde begint te verwachten, en die alleen worden kan, wanneer één leidende geestelijke be= schouwing zich over de aarde verbreidt. Terwijl ook vanuit ons christendom dit ware, vrije Catholicisme in het oog wordt gevat, zal het zedelijk geheel van godsdienstig gehalte wel wijziging ondergaan. Het internationalisme, het politieke verkeer en de sociale samenwerking, met een geheel ver= nieuwd en verdiept geloof aangaande de beteekenis der geschiedenis, verkeert nog maar in het tijdperk der oor» sprongen. Maar deze beweging in de tijden te bevroeden en in zichzelf mede te leven, is het deel van velen, die hun leven nimmermeer uit hun individueel zijn begrijpen kunnen en weten, dat alle individueel zijn over zich zelf uit wijst.

Hoewel we dus belangrijke wijziging verwachten in godsdienstig en zedelijk geheel, komt het ons onwaarschijnlijk voor, dat het zedelijke op zich zelf groote veranderingen te gemoet gaat. De schatting van het karakter, de maatstaf waarnaar wij goed en slecht bepalen, de deugden en ons deugden, de worsteling om en ontdekking van het hoogste goed, zij alle zullen wel uitgeoefend worden op andere wijze dan in vroegere tijden, hun gebied zal zich uitbreiden omdat de betrekkingen tusschen de menschen veelvuldiger en ingewikkelder worden, maar wat nu zedelijksgoed geacht wordt, zal niet in de toekomst slecht worden geoordeeld. En wat nu slecht heet, zal het in de toekomst ook heeten. Wat ons nu en dan als nieuwe zedeleer wordt geteekend, is voor het zedelijk deel meestal problematiek van ouden datum, en voor zoover het nieuw is, geeft het vooral de nieuwe toepassingen van moraal op menschelijke situaties, die te voren nog niet of niet zoo dringend die toepassing noodig hadden.

Het nieuwe betreft dan ook meer een nieuwe cultuurvorm en een daarbij passend, althans daarin werkend nieuw

Sluiten